Smrititattva 1.p2.106
Smṛtitattva 1.p2.106
- Language
- Sanskrit
1.p2.106
kuryyāt yajñārthe yājñiko yadi | prakṛtyaiva tadā hotā brūyādṛghṛtavataumiti” | iti yajñapāśrvaṃ vacanadarśanāt "śabdo'vipratipattiḥ” | iti śrautakātyāyanasūtrācca | pratinidhitvitadravye śrutaśabdaḥ prayojyaḥ śrutadravyabuddhayā pratinidhupādānācchabdāntaraprayoge dravyāntarabuddhiprasaṅgāt | evaṃ hastādāvagnau
karaṇe'pyagnau kariṣye iti
vaidikaprayogamātre praṇavāditvamāha yogiyājñavalkyaḥ
"yannūnañcātiriktañca yacchidraṃ yadayajñiyam | yadamedhyamaśuddhañca yātayāmañca yadbhavet | tadoṅkāraprayuktena sarvvañcāviklaṃ
bhavet” || tasya pūrvvapāṭhamāha bhagavadgītāyām | "tasmādomityudāhṛtya yajñadānatapaḥ kriyāḥ| pravarttante vidhānoktāḥ
satataṃ brahmavādinām”|| tathodāhṛtaṃ brahmapurāṇe| “tānagnau
kariṣya iti pṛṣṭataḥ prārthayeddvijān| kuruṣveti sa tairukto
dakṣiṇāgniṃ samāhvayet”|| atra praśne tadanupadeśāt upadeśe'dhikaguṇatvaṃ pratīyate| iti praśne'pi praṇavāditvaṃ yuktam
ataeva pitṛdayitākṛtyapradīpādiṣu tathā likhitam| evañca
sarvatra vaidhapraśnottarādau praṇavāditve phalādhikyameva tathā agnidagdhetyannavikaraṇānantaraṃ hastadvayaprakṣālanācamana harikaraṇaṃ
kṛtvā gāyatrīṃ madhuvātāditrayaṃ madhuvayañca japet| tathā ca
brahmapurāṇam| “tataḥ prakṣālya hastau ca ācamya ca hariṃ
smaret| pretabhāgaṃ visṛjyātha prāyaścittopaśāntaye|| savyāhṛtiṃ sapraṇavāṃ gāyatrīñca tato japet| pāṭhenmadhumatīḥ puṇyāstathā ca madhumaddhiti”|| prāyaścittopaśāntaye prāyaścittasādhyā