Nirnayasindhu 14.2-5.3

14.2-5.3

taduktaṃ śrāddhaśūlapāṇau mātsye-'amāvāsyāṣṭakākṛṣṇapakṣapañcadaśīṣu ca' ityabhidhāya
“etaccānupanītopi kuryātsarveṣu parvasu | śrāddhaṃ sādhāraṇaṃ nāma sarvakāmaphalapradam
bhāryāvirahitopyetatpravāsasthopi nityaśaḥ”
“śūdropyamantravatkuryādanena vidhinā budhaḥ ||” iti tena sāgnerevedamiti parāstaṃ anvaṣṭakātaḥ pṛthagevedaṃ mātuḥ śrāddhamityāpi parāstam | lāghavena mūlaikyādaṣṭakāpadāviśeṣācca
tenānyatrānvaṣṭakāśrāddhasyāṃgasyāpyatra pradhānatvaṃ vacanāt | aveṣṭeriva rājasūyāṃtargatāyāḥ
etayānnādyakāmaṃ yājayet iti phalārthatvam | atra aṣṭakānvaṣṭakā pūrvānurodhāt | tathāgnipurāṇe-“anvaṣṭakāsu vṛddhau ca gayāyāṃ ca kṣayehani | atra mātuḥ pṛthak śrāddhamanyatra
patinā saha ||” apastambānāṃ - 'tvaṣṭakāsu ca vṛddhau cet' iti bhāṣyakāraiḥ pāṭhādaṣṭakāyāṃ mātṛkāśrāddham | chāndogaistvatra mātṛmātāmahaśrāddhe na kārye kintu tripuruṣameva
“na yoṣidbhyaḥ pṛthagdadyādavasānādinādṛte | karṣūsamanvitaṃ muktvā tathādyaṃ śrāddhaṣoḍaśam
pratyābdikaṃ ca śeṣeṣu piṇḍāḥ syuḥ ṣaḍiti sthitiḥ ||” iti chandogapariśiṣṭāt | anvaṣṭakāsu teṣāṃ karṣūvidhānāditi śūlapāṇiḥ || yattu-“tamisrapakṣe navamī puṇyā bhādrapade
hi yā | catvāraḥ pārvaṇāḥ kāryāḥ pitṛpakṣe manīṣibhiḥ ” iti taddeśācārato vyavasthitaṃ
jñeyam | idaṃ jīvatpitṛkeṇāpi sapiṇḍaṃ kāryam | hemādrau viṣṇudharmottare- 'anvaṣṭakāsu ca
strīṇāṃ śrāddhaṃ kāryaṃ tathaiva ca' ityupakramya 'piṇḍanirvapaṇaṃ kāryaṃ tasyāmapi nṛsattama' iti
vacanaṃ śrāddhavidhinā piṇḍadāne prāpte punastatkīrtanaṃ yasya jīvatpitṛkagarbhiṇīpatitvādinā