Nirnayasindhu 2.2.5
Nirṇayasindhu 2.2.5
- Language
- Sanskrit
2.2.5
dvijasattama' ityāpastambokteḥ || yattu-'sampūrṇā daśamī kāryā pūrvayā parā yāthavā' ityaṅgirasoktam || tannavamīyuktālābhe audayikī grāhyetyevaṃ neyam
ekādaśīnirṇayaḥ
athaikādaśī || tatraikādaśyupavāso dvedhā-niṣedhaparipālanātmakau vratarūpaśca || tatrādyaḥ"na śaṃkhena pibettoyaṃ na khādetkūrmasūkarau | ekādaśyāṃ na bhuñjīta pakṣayorubhayorapi ||"
iti kaurmadevalādyukteḥ || agnipurāṇepi-“gṛhastho brahmacārī ca āhitāgnistathaiva ca
ekādaśyāṃ na bhuñjīta pakṣayorubhayorapi ||” iti || na cātra paryudāsena vratavidhiḥ,
taddhetuvratādiśabdābhāvāt || vratarūpastu brahmavaivarte-"prāpte haridine samyagvidhāya niyamaṃ
niśi | daśamyāmapavāsasya prakuryādvaiṣṇavaṃ vratam ||” iti || idaṃ ca śivabhaktādibhirapi
kāryam | 'vaiṣṇavo vātha śaivo vā kuryādekādaśīvratam' iti śivadharmokteḥ || 'vaiṣṇavo
vātha śaivo vā sauroṣyetatsamācaret' iti saurapurāṇācca || sopi dvedhā nityaḥ kāmyaśca
'upoṣyākādaśī nityaṃ pakṣayorubhayorapi' iti gāruḍokteḥ || 'pakṣepakṣe ca kartavyamekādaśyāmupoṣaṇam' iti nāradokteśca nityatā || "yadīcchedviṣṇusāyujyaṃ śriyaṃ santatimātmanaḥ | ekādaśyāṃ na bhuñjīta pakṣayorubhayorapi ||” iti kaurmādiṣu phalaśruteśca
kāmyatā || ubhayaikādaśīvrataṃ gṛhasthātiriktānāmeva nityam || gṛhasthasya tu śuklāyāmeva vrataṃ nityaṃ, na kṛṣṇāyām | "ekādaśyāṃ na bhuñjīta pakṣayorubhayorapi | vanasthayatidharmoyaṃ śuklāmeva sadā gṛhī ||” iti devalokteḥ || na cānena niṣedhapālanameva vanasthayativiṣaye upasaṃhriyate, na tu vratamiti vācyam | asya paryudāsena vratavidhiparatvāt
Linked texts (3)
- Pratāpārka — Viśveśvarabhaṭṭa 1766, Sanskrit
- Gadādharapaddhati — Gadādhara Rājaguru 1725, Sanskrit
- Kṛtyatattvārṇava — Śrīnātha, Sanskrit