Nirnayasindhu 2.4.23
Nirṇayasindhu 2.4.23
- Language
- Sanskrit
2.4.23
devatābhidhām || dvitīyāntāmahaṃ paścādabhiṣiñcāmyanena tu | toyairañjalinā śuddhairebhiḥ siñcetsvamūrdhani || mārjanasya daśāṃśena brāhmaṇānāpi bhojayet | japorcāpūrvako homastarpaṇaṃ cābhiṣecanam || bhūdevapūjanaṃ pañcaprakāroktā puraskriyā || ” tathā-“ homāśakto japaṃ kuryāddhomasraṃkhyācaturguṇam | evaṃkṛte tu mantrasya jāyate siddhiruttamā || ”
kurukṣetrapratigraheprāyaścittam
grahaṇaprasaṅgāt kurukṣetrapratigrahe prāyaścittamucyate | tatrāruṇasmṛtau-“ pratigrahī kurukṣetre na
bhūyaḥ puruṣo bhavet | tathāpi manasaḥ śuddhayai prāyaścittaṃ samācaret || taptakṛcchradvayaṃ kuryādvaindavena samanvitam || satreṇa vā yajetātha japedvā lakṣasaptakam || vāpīkūpataḍāgādikhananairrnivasṛjeddhanam ||” iti || etacca “ yadvigarhitenārjayanti karmaṇā brāhmaṇā dhanam | tasyotsargeṇa
śuddhayanti dānena tapasaiva ca ||” iti mantūkterutsargottaraṃ jñeyamiti dik
grahaṇentarite pūrvasaṃkalpitasya dvaiguṇyam
graha ṇāntaritasya pūrvasaṃkalpitadravyasya dvaiguṇyaṃ bhavatīti śiṣṭāḥ paṭhanti ca laghubrahmavaivarte“dātavyamiti no kāśyāṃ vaktavyaṃ kutracitkvacit | ahorātramatikramya taddānaṃ dviguṇaṃ bhavet
daśottaraṃ parvasu syācchataṃ candragrahe bhavet | sūryagrahe sahasraṃ tanmaraṇe'nantakaṃ smṛtam ||” iti
atra mūlaṃ cintyam
tatra kecinmatakhaṇḍanam
atra kecidbauddhatulyā āhuḥ grahaṇasya nimittatvena tanniścayasya prayojakatvāt | jyotiḥśāstrādinā jātasya jñānasya nimittatve prāptepi “snānaṃ dānaṃ tataḥ śrāddhamanantaṃ rāhudarśane