Pramāṇa · Search · About · API

Nirnayasindhu 41.3-3

Nirṇayasindhu 41.3-3

Language
Sanskrit

41.3-3

” bṛhaspatiḥ-“tīrthe vivāhe yātrāyāṃ saṃgrāme deśaviplave
nagaragrāmadāhe ca spṛṣṭvā spṛṣṭā na duṣyati ||” yogiyājñavalkyaḥ-“na snāyādutsave'tīte maṅgalaṃ vinivartya ca | anuvrajya suhṛdbandhūnarcayitveṣṭadevatām” || jyotiṣe-“snānaṃ
sacailaṃ tilamiśrakarma pretānuyānaṃ kalaśapradānam | apūrvatīrthāmaradarśanaṃ ca vivarjayenmaṅgalato'bdamekam ||”
jīrṇabhāṇḍādīnāṃ tyājyābhāvādi
“māsaṣaṭkaṃ vivāhādau vrataprārambhaṇena ca | jīrṇabhāṇḍādina tyājyaṃ gṛhasaṃmārjanaṃ tathā
ūrdhvaṃ vivāhāt putrasya tathā ca vratabandhanāt | ātmano muṇḍanaṃ naiva varṣaṃ varṣārdhameva
ca || abhyaṅge sūtake caiva vivāhe putrajanmani | māṅgalyeṣu ca sarveṣu na dhāryaṃ gopicandanam”
vivāhaprathamavarṣavarjyā māsāḥ
jyotirnibandhe-“udvāhāt prathame śucau yadi vasedbharturhe kanyakā hanyāttajjananīṃ kṣaye
nijatanaṃ jyeṣṭhe patijyeṣṭhakam || pauṣe ca śvaśuraṃ patiṃ ca maline caitre svāpitrālaye tiṣṭhantī
pitaraṃ nihanti na bhayaṃ teṣāmabhāve bhavet || nibandhe-“vivāhāt prathame pauṣe āṣāḍhe
cādhimāsake | na sā bharturhe tiṣṭheccaitre pitṛgṛhe tathā ||” hemādrau smṛtyantare-“vivāhavratacūḍāsu varṣamardhaṃ tadardhakam | piṇḍadānaṃ mṛdā snānaṃ na kuryāttilatarpaṇam ||” tathā
ardhaṃ pūrvavat | “sāpiṇḍā naiva kurvīrannadbhiḥ snānamṛtutraye | tīrthe saṃvatsare prete pitṛyajñe
mahālaye || kṛtodvāhopi kurvīta piṇḍanirvapaṇaṃ sadā”
atha vadhūpraveśaḥ
jayanuṅge-“mārgaśīrṣe tathā māghe mādhave jyeṣṭhasaṃjñake | supraśaste bhavedveśmapraveśo navayoṣitām ||” nāradaḥ-“ārabhyodvāhādivasātṣaṣṭhe vāpyaṣṭame dine | vadhūpraveśaḥ saṃpattyai daśame'tha same dine ||” saṃgrahe-“vivāhamārabhya vadhūpraveśo yugme tithau ṣoḍaśavāsarāntāt
ūrdhvaṃ tato'bde yujipañcamāndādataḥ parastānniyamo na cāsti ||” nāradaḥ-“same varṣe
same māsi yadi nārī gṛhaṃ vrajet | āyuṣyaṃ harate bhartuḥ sā nārī maraṇaṃ vrajet”
tatra phalāni
prayogaratne tu-“vadhūpraveśaḥ prathame tṛtīye śubhapradaḥ pañcamake'tha vā'hni | dvitīiyake vā'tha
caturthake vā ṣaṣṭhe viyogāmayaduḥkhadaḥ syāt” ityuktaṃ tatra mūlaṃ cintyam || vṛddhavasiṣṭhopi“ṣaṣṭhāṣṭame vā daśame dine vā vivāhamārabhya vadhūpraveśaḥ | pañcāṃgasaṃśuddhadinaṃ vināpi vidhāvasadgocaragepi kāryaḥ ||” lallaḥ-“svabhuvanapuramapraveśe deśānāṃ viplave tathodvāhe | navavadhvā
gṛhagamanaṃ pratiśukravicāraṇā nāsti ||” māṇḍavyaḥ-“nityayāne gṛhe jīrṇe prāśanānteṣu
saptasu | vadhūpraveśe māṅgalye na mauḍhyaṃ guruśukrayoḥ
jyotiḥprakāśe-“vāme śukre navoḍhāyāḥ sukhaṃ hāniśca dakṣiṇe | dhanaṃ dhānyaṃ ca pṛṣṭhasthe
sarvanāśaḥ puraḥsthite || navoḍhāyāstu vaidhavyaṃ yaduktaṃ saṃmukhe bhṛgau | tadeva vibudhairjñeyaṃ
kevalaṃ tu dvirāgame || pūrvatobhyudite śukre prayāyāddakṣiṇāpare | paścādabhyudite caiva yāyātpūrvottare diśau

Linked texts (5)