Pramāṇa · Search · About · API

Nirnayasindhu 72.1.3

Nirṇayasindhu 72.1.3

Language
Sanskrit

72.1.3

tu muṇḍanopavāsādi na kāryamiti prayāgasetau bhaṭṭāḥ || vastutastu tatrāpi muṇḍanopavāsaśrāddhādi kāryam || ‘ardhaṃ tīrthaphalaṃ tasya yaḥ prasaṅgena gacchati’ iti brāhmokteḥ
skānde-“dvirbhojanaṃ tṛtīyāṃśaṃ harettīrthaphalasya ca | vāṇijyaṃ trīṃstathābhāgān hanti sarvaṃ
pratigrahaḥ ||” ‘yānaṃ dharmacaturthāśaṃ chatropānahameva ca’ ityuttarārdhapāṭhāntaram || atra
nadīṣu viśeṣaḥ-“mārgentarā nadīprāptau snānādi parapārataḥ | arvāgeva sarasvatyā eṣa mārgagato vidhiḥ ||” yattu-“pitṝntas tarpayitvā tu nadīstarati yo naraḥ | tasyāsṛkpānakāmāste bhavanti bhṛśaduḥkhitāḥ” iti tatsarasvatīparam || śaṃkhaḥ-“tīrthaṃ prāpyānuṣaṅgeṇa
snānaṃ tīrthe samācaret | snānajaṃ phalamāpnoti tīrthayātrākṛtaṃ natu ||” sa eva-‘na sravantīmatikrāmet ||’
anavasicya tīrthaprāptau tu prabhāsakhaṇḍe-“yānāni tu parityajya bhāvyaṃ pādacarairnaraiḥ
luṭhitvā loṭhanīṃ tatra kṛtvā kārpāṭakākṛtim ||” kṛteti gṛhānnirgamasamaye karaṇe
idam || prathamaṃ cālayettīrthaṃ praṇavena jalaṃ śuci | avagāhya tataḥ snāyādyathāvanmantrayogataḥ ||” mantraśca prabhāsakhaṇḍe-“namostu devadevāya śitikaṇṭhāya dāṃḍine | rudrāya
cāpahastāya cakriṇe vedhase namaḥ || sarasvatī ca sāvitrī vedamātā garīyasī | sannidhātrī bhavatvatra tīrthe pāpapraṇāśinī” iti mantravatsnānaṃ ca vapanottaraṃ kāryam || “pūrvamāvāhanaṃ tīrthe muṇḍanaṃ tadanantaram || tataḥ snānādikaṃ kuryāt paścācchrāddhaṃ
samācaret ” ityukteḥ || yattu-‘gatvā snānaṃ prakurvīta vapanaṃ tadanantaram ’ iti
tanmuśalasnānaparam