Viramitrodaya 136

136

}
atra cāyaṃ niṣkṛṣṭo 'rthaḥ /
tulāmeṣayoḥ prāgūrcvaṃ daśa daśa ghaṭikāḥ puṇyāḥ, karke viṃśatiḥ pūrvaṃ makare urddhvaṃ, ṣaḍaśītyāṃ ṣoḍaśa parāḥ, viṣṇupadyāṃ pūrvā iti /
evaṃ vāranakṣatraprayuktamandādisaprasaṃjñāsu saṅkrāntiṣu yat--
tricatuḥpañcasaptāṣṭanavadvādaśa eva ca /
krameṇa ghaṭikā hyetāstatpuṇyaṃ pāramārthikam //
iti devīpurāṇavacanaṃ tadapi puṇyādhikyapratipādanārthaṃ draṣṭavyam /
atra caitāḥ pūrvabhoginya uttarabhoginyo ubhayatobhoginyo vā yadi divāmadhryāhnādiṣu jāyante tadā divaiva tatra tatroktapraśastakālalābhāt sapteva /
yadā pūrvabhoginyāṃ sūryodayottaram avyavadhānena jāyamānāyāmuttara, bhoginyāṃ vā astāt pūrvaṃ jāyamānāyāṃ divā pūrvottarau praśastakālau na labhyate tadā sāmānyavacanaprāptasya pūrvabhoginyāmuttarasya uttarabhoginyāṃvā pūrvasyaiva kālasya grahaṇaṃ na punaḥ praśastakālabhrāntyā rātreriti /
tathā ca--
vaśiṣṭhaḥ:
ahni saṅkramaṇe puṇyamahaḥ kṛtsnaṃ prakīrttitam /
rātrau saṅkramaṇe bhānordinārddhaṃ snānadānayoḥ //
atra hi pūrvārddham ahni madhyāhnādau saṅkramaṇe 'haḥpuṇyatvasya pūrvottaranāḍīpuṇyavacanaireva siddhatvānna yathāśrutārthaparaṃ kintu uktaviṣaye praśastakālalābhena prasaktasya rātripuṇyasya pratiṣedhārtham /
ataścodayānantarame va pūrvabhoginyāmastāt pūrvaṃ vottarabhoginyāṃ jāyamānāyāmahanyeva snānādyanuṣṭhayam /
yāsu tu ubhayatobhoginīṣu ubhayorapi kālayoḥ sāmyaṃ tāsu divāpi praśastakālalābhāt na rātrāvanuṣṭhānaprasaṅgaḥ /
mādhavamadanaratnādayo 'pyevam /
rātrisaṅkrame tu yadyapi--
yā yāḥ sannihitā nāḍyastāstāḥ puṇyatamāḥ smṛtāḥ /
iti vacanāt,
rāhudarśanasaṅkrāntivivāhātyayavṛddhiṣu /
snānadānādikaṃ kāryaṃ niśi kāmyavrateṣu ca //
iti vacanācca rātrerapi puṇyakālatvaṃ prāpnoti, tathāpi--
rātrau saṅkramaṇe bhānordivā kuryāttu tat kriyām //
iti gobhilavacanena divaiva puṇyakālaḥ /
sa ca na sampūrṇaṃ dinaṃ kintu rātrau saṅkramaṇe bhānorddinārddhaṃ snānadānayoḥ /
iti vaśiṣṭhavacanāt arddhameva /
tadāpi ca yadyarddharātrāt pūrvaṃ saṅkramastadā pūrvadinasya yadyūrdhvaṃ tadottarasya yadā tu ardharātre tadobhayoriti vyavasthitamityāha--
{