Pramāṇa · Search · About · API

Gaudapadiya 6.14

Gauḍapādīya 6.14

Language
Sanskrit

6.14

ṇarasanāghrāṇamanāṃsi vākpāṇipādapāyūpasthāni indriyāṇi tanmātraiḥ pañca mahābhūtāni pṛthivyaptejovāvākāśāni jāyante
taduktam | mūlaprakṛtiravikṛtirmahadādyāḥ prakṛtivikṛtayaḥ sapta
ṣoḍaśakastu vikārona prakṛtirna vikṛtiḥ puruṣaḥ | pañca mahābhūtānyekādaśendriyāṇi ceti ṣoḍaśa caitanyasya nityasya svābhāvikeṣṭāniṣṭaviṣayāvacchinnasvābhāvye'nirmokṣaḥ syāt prakṛtyadhīnatve'pi viṣayāvacchedyatvasya prakṛternityatayā tayaivānirmokṣaprasaṅgaḥ
ghaṭāderanityasyāpi svābhāvikacaitanyāvacchinnatve dṛṣṭādṛṣṭavibhāgānupapatteśca indriyamātrāpekṣoyadi viṣayacaitanyāvacchedastathāpi
prāsaṅgyānupapatti ratomanaḥ svīkāryaṃ yatsambandhena indriyasya
viṣayoyacaitanyāvaccheda niyāmakatvaṃ svapnadaśāyāṃ vyāghratvābhimāninona naro'hamityabhimānaḥ atastanniyamāya niyataviṣayābhimānavyāpārako 'haṅkāro'pi svīkāryaḥ jāgratsvapnasuṣuptiṣu
svātmapraśvāsadarśanāt svavyāpāraṃ yadanuvarttate tadbuddhitattvaṃ prāguktabhāvāṣṭakayogi svīkāryaṃ tasya jñānarūpa pariṇāmena sambaddhoviṣayaḥ puruṣasya svarūpatirodhāyakaḥ evañca buddhi tattvanāśādeva
viṣayāvacche dābhāvāt puṃsomokṣaḥ bhedāgrahācca cetano'haṃ karomītyabhimānaḥ | taduktaṃ prakṛteḥ kriyamāṇāni guṇaiḥ karmāṇi sarvvaśaḥ | ahaṅkāravimūḍhātmā karttāhamiti manyate iti | sā ca
buddhiraṃśatrayavatī puruṣoparāgaḥ viṣayoparāgaḥ vyāpārāveścca
mamedaṃ karttavyamityatra mameti cetanaparāgaḥ buddhicetanayorbhedāgrahāt atātvikaḥ idamiti viṣayoparāgaḥ tadubhayāyattodhyāpā
rāveśo buddhyāvāropitacaitanyasya viṣayeṇa sambandhaḥ jñānaṃ jñānena
sambandhacetano'haṃ karomītyupalabdhirityāṅgaḥ | atrāha
kartṛdharmmī niyantāraścetitā ca sa eva naḥ
anyathānapavargaḥ syādasaṃsāro'tha vā dhruvaḥ