Gaudapadiya 9
Gauḍapādīya 9
- Language
- Sanskrit
Contents
- 9.19-2 — 1 part
9.1
iti caturthaḥ stavakaḥ
pañcamaḥ stavakaḥ
kāryā़yojanadhṛtyādeḥ padāt pratyayataḥ śruteḥ
vākyātsaṃkhyāviśeṣācca sādhyoviśvavidavyayaḥ
9.1-2
cityādi sakartṛkaṃ kāryyatvāt ghaṭavat sakartṛkatvañca upādāna gocarāparokṣajñānacikīrṣākṛtimajjanyatvam| āyojanāṃ
karmma evañca sargādyakālīnadyaṇukakārakaparamāṇudvayasaṃyogajanakaṃ
karmma cetana prayatnapūrvakaṃ karmmatvāt asmadādiśarīrakriyāvat
dhṛtīti brahmāṇḍādi patanapratibandhakībhūtaprayatnavadadhiṣṭhitaṃ dhṛtimattvāt viyati vihaṅgama dhṛtakāṣṭhavat dhṛtiśca gurutvavatāṃ patanābhāvaḥ| ityāderityādipadāt nāśaparigrahaḥ brahmāṇḍādi prayatnavadvināśyaṃ vināśyitvāt pāṭhyamānapaṭavat| padāt padyate'nene
tivyutpattyāpadaṃ vyavahāraḥ padādisampradāya vyavahāraḥ svatantrapuruṣaprayojyaḥ vyavahāratvāt ādhunikalipyādivyavahāravat
pratyayataḥ prāmāṇyāt vedajanyajñānaṃ kāraṇaguṇajanyaṃ pramātvāt
pratyakṣādipramāvat| śrutervedāt vedaḥ pauruṣeyovedatvāt āyurvedavat| kiñca vedaḥ pauruṣeyovākyatvāt bhāratavat vedavākyāni
pauruṣeyāṇi vākyatvāt asmadādivākyavat| saṃkhyāviśeṣāt
dyaṇukaparimāṇaṃ saṃkhyājanyaṃ parimāṇapracayājanyatve sati janyapari
māṇatvāt tulya parimāṇakapāladvayārabdhaghaṭaparimāṇāt prakṛṣṭa
tādṛśakapāladvayārabdha ghaṭaparimāṇavat aṇuparimāṇañca na parimāṇajanakaṃ nityaparimāṇatvāt aṇuparimāṇatvādvā evañca sargādau
dyaṇukaparimāṇa hetuparamāṇuniṣṭha dvitvasaṃkhyā na nāsmadādyapekṣābuddhijā atastadānīntanāpekṣābuddhirīśvarasyaiveti| viśvavidvavyaiti viśiṣṭa sādhyayatvaṃ tena nityasarvvaviṣayakajñānasiddhiḥ
9.2
nanu śarīraviśiṣṭasya kartṛtayā viśeṣaṇabādhāttmakoviśiṣṭabādha iti kartṛjanyatvavyāpakaśarīrajanyatvābhāvāt kartṛjanyatvārbhāva iti satpratipakṣatā ca| yadvā karttā śarīryyeva iti vyāptirvirodhinī yadvā vyāptyā yathādarśanamadṛṣṭyāśarīrī karttā ca upana vādho'syopajīvyatvāt pratibandhona durbalaiḥ
siddhāsiddhayorvirodhona nāsiddhiranibandhanā
9.3
tarkābhāsatayānyeṣāṃ tarkāśuddhiradūṣaṇam
anukūlastu tarko'tra kāryyatvopavibhūṣaṇam
9.4
svātanye jaḍatāhāni rnādṛṣṭaṃ dṛṣṭaghātakam
hetvabhāve phalābhāvoviśeṣastu viśeṣavān
9.5
kāryyatvānnirupādhitvamevaṃ dhṛtivināśayoḥ
vicchedena padasyāpi pratyayādeśca pūrvvavat
9.6
pravṛttiḥ kṛtirevātra sācecchātoyataśca sā
tajjñānaṃ viṣayastasya vidhistajjñāpako'thavā
9.7
dṛṣṭahāneraniṣṭhāpterapravṛttervirodhataḥ
asatvāt pratyayatyāgāt kartṛdharmmāna saṅkarāt
9.8
kṛtākṛtavibhāgena kartṛrūpavyavasthayā
yatna eva kṛtiḥ pūrbvā parasmin saiva bhāvanā
9.6-2
bhāvanaiva hi yatnātmā sarvākhyātasya gocaraḥ
tayā vivaraṇaśrauvādrācepānuṣapattitaḥ
9.10
ākṣepalabhye saṃkhyeye nābhidhānasya kalpanā
saṃkhyeyamātralābhe tu sākāṅkṣeṇa vyavasthitiḥ
9.11
atiprasaṅgānna phalaṃ nāpūrvvaṃ tattvahānitaḥ
tadalābhānna kāryyañca na kriyāpyapravṛttitaḥ
9.12
asattvātpravṛtteśca nābhidhāpi garīyasī
bādhakasya samānatvāt pariśeṣo'pi durlabhaḥ
9.13
hetutvādunumānācca madhyamādau viyogataḥ
anyatra klṛptasāmarthyānniṣedhānupapattitaḥ
9.14
vidhirvakturabhiprāyaḥ pravṛttyādau liṅādibhiḥ
abhidheyo'numeyā tu kartturiṣṭābhyupāyatā
9.15
kṛtsna eva ca vedo'yaṃ parameśvaragocaraḥ
svārthadvāreva tātparyaṃ tasya svargādivadvidhau
9.16
saṃkhyāviśeṣādityasya vyākhyāntaramāha
syāmabhūvaṃ bhaviṣyāmītyādau saṃkhyā praktṛgā
samākhyāpi ca śākhānāṃ nādyapravacanādṛte
9.13-2
ityevaṃ śrutinītisaṃplavajalairbhūyobhirākṣālite
yeṣāṃ nāspadmādadhāsi hṛdaye te śailasārāśayāḥ
anyatra klṛptasāmarthyānniṣedhānupapattitaḥ
9.14-2
vidhirvakturabhiprāyaḥ pravṛttyādau liṅādibhiḥ
abhidheyo'numeyā tu kartturiṣṭābhyupāyatā
9.15-2
kṛtsna eva ca vedo'yaṃ parameśvaragocaraḥ
svārthadvāreva tātparyyaṃ tasya svargādividhau
9.16-2
syāmabhūvaṃ bhaviṣyāmītyādau saṃkhyā praktṛgā
samākhyāpi ca śākhānāṃ nādyapravacanādṛte
9.17
ityevaṃ śrutinītisaṃplavajalairbhūyobhirākṣālite
yeṣāṃ nāspadamādadhāsi hṛdaye te śailasārāśayāḥ
kintu taḥ
kāle
9.18
iti ṣoḍaśatirtha itī takarāḥ
tādṛśyā kalaṅkaśūnyāḥ va
asmā tvayi
tyaktvā pyate
tannādha āyatāṃ
yāte ce
9.19
tyaktvā
ityeṣa
ryadvāsa
no vā
prīto'stvanena padapīṭhasamarpaṇena
9.17-2
iti pañcamaḥ stavakaḥ
kintu prastutānanyonmantapāryyaṃ·······taḥ
kālekāruṇikāstvatkṛpayātehāraṇī······
9.18-2
asmākantu nisargasundara cirāccetonimagnaṃ tvayi
vyaktvānandanidhau tathāpi taralaṃ nādyāpi santṛpyate
tannātha tvaritaṃ vidhehi karuṇāṃ yenaṃ tvadekāgratāṃ
yātecetasināpnuvāmaśataśoyāmyāḥ punaryyātanāḥ
9.19-2
ityeṣa nītikusumāñjalirujjvalaśrī
ryadvāsayedapi ca dakṣiṇavāmakau dvau
no vā tataḥ kimamadeśagurorgurustu
prīto'stvanena padapīṭhasasarpaṇena
9.19-2.p1
iti pañcamaḥ stavakaḥ
Linked texts (1)
- Nyāyakusumāñjali — Udayana, Sanskrit