Pramāṇa · Search · About · API

Kaṭha Upaniṣad 2.20.p3

Kaṭhaprakāśikā (Raṅgarāmānuja) 2.20.p3

Language
Sanskrit

2.20.p3

pra. - evaṃ mantradvayena pratyagātmasvarūpaṃ viśodhya, tadātbhūtaparamātmasvarūpamāha - aṇoraṇīyān ityādinā | aṇoḥ - sarvācetanāpekṣayā sūkṣmāccetanāt, aṇutaraḥ tato'pi sūkṣmaḥ tadantaḥ praveśayogyaḥ ityarthaḥ | mahataḥ - ākāśāderapi mahattaraḥ | svāvyāptavastu rahita ityarthaḥ | asya jantoḥ - na jāyate mriyate vā (ka.u.2-18) iti mantradvayanirdiṣṭasya1, ātmā - antaḥpraviśya niyantā ityarthaḥ | ataśca pūrvamantradvayanirdiṣṭāt pratyagātmasvarūpāt, aṇoraṇīyān iti mantrasandarbhapratipādyo'nya eveti siddham | na ca - asya jantoḥ ityasya, hṛdayaguhāvācinā sambandhasāpekṣeṇa, guhāyām ityanenaiva anvitatvena na ātmā ityanena anvayaḥ - iti śaṃkyam; ātmaśabdānvitasyaiva kākākṣinyāyena 1 ubhayatrānvaye doṣābhāvāt | mūlataḥ śākhāṃ parivāsyopaveṣaṃ karoti ityatra, śākhāṃ mūlataḥ parivāsya, mūlataḥ upaveṣaṃ karoti iti parivāsanānvitasyāpi mūlataḥ ityasya upaveṣaṃ karoti ityanenā'pi anvayasya īṅgīkṛtatvāt; jīvahṛdayaguhāvartitvapratipādane'pi jīvabhedasiddheśca | na hi jīvasyaiva jīvaguhāvartitvapratipādane prayojanamasti |

Linked texts (1)