Pramāṇa · Search · About · API

Kaṭha Upaniṣad 2.3-2

Kaṭhaprakāśikā (Raṅgarāmānuja) 2.3-2

Language
Sanskrit

2.3-2

tādṛśān, kāmān- kāmyante iti kāmāḥ, apsaraḥprabhṛtayaḥ tān, putrādīnāṃ svabhāvata evaṃ spṛhaṇīyatvam; apsaraḥprabhṛtīnāṃ tu rūpalāvaṇyāditaḥ iti prasiddhametat | abhidhyāyan - naipuṇyena nirūpayan, nissāratvānityatvaduḥkhapariṇāmatvādikaṃ teṣu cintayan ityarthaḥ | atyasrākṣīḥ - parityaktavānasi | vittamayīm - dhanamayīm, etām - mayā pradīyamānāṃ, sṛṃkām - ratnamālām | yadvā kutsitāṃ mandabuddhisevyamānāṃ sṛtim1, na avāptaḥ - na svīkṛtavān | yadvā na prāptavānasi, yasyām - kutsitāyāṃ gatau, bahavaḥ - asaṃkhyātāḥ manuṣyāḥ, nimajjanti - patitvā sīdanti, ataḥ sārāsāravivecanacāturīyuktastvam praśaṃsanīyo'si iti bhāvaḥ|
su. - he naciketaḥ ! sa tvam - śreyaḥ preyaḥ sādhāraṇamānuṣasvabhāvo'pi tvam| yadvā - mayā pracālyamāno'pi tvam | priyān - svataḥ priyān putrādīn, priyarūpakān2 kāmāṃśca - rūpataḥ spṛhaṇīyān apsaraḥ prabhṛtīṃśca, abhidhyāyan - abhitaḥ kārtsnyena cintayan, duḥkhabhūyiṣṭha duḥkhodarkatādidoṣanirūpaṇena nirūpayan, atyasrākṣīḥ - tyaktavān | etāṃ vittamayīm - dhanamayīṃ, sṛṃkām - kutsitāṃ gatiṃ na avāptaḥ | yasyāṃ dhanamayyāṃ kutsitau bahavo manuṣyāḥ nimajjanti ||

Linked texts (1)