Pramāṇa · Search · About · API

Kaṭha Upaniṣad 5.15.p14

Kaṭhaprakāśikā (Raṅgarāmānuja) 5.15.p14

Language
Sanskrit

5.15.p14

vidyuto'pi na prakāśante tasmin prakāśamāne; tāsāmapi tattejo'bhibhavādeva ityarthaḥ | ayamagniḥ alpīyodīptimattayā asmābhiḥ anubhūyamānastu kuto bhūyāt | brahmaṇi bhāsamāne naiva kathamapi bhūyāt ityarthaḥ | tameva - paramātmānameva sarvāntarvartinaṃ, bhāntam - bhāsamānam, anu - paścād, bhāti - prakāśate, sarvaṃ sūryādikam | tasyaiva - brahmaṇa eva, bhāsā - yācitakamaṇḍananyāyena1 brahmaṇaḥ sakāśāt prāptabrahmasambandhinyā bhāsā dīptyā, sarvamidam - sūryacandrādikaṃ, vibhāti - vispaṣṭaṃ prakāśate | yadvā tasyaiva bhāsā - sūryādigatayā sarvamidaṃ jagat ghaṭapaṭādikaṃ, bhāti - prakāśitaśarīraṃ bhavati | sūryādiṣu vartamānā dīptiḥ teṣāṃ svakīyā na; kintu paramātmadattaiva | tathā ca sūryādayaḥ idaṃ sarvaṃ prakāśayanti ityarthaḥ | etena paramātmanaḥ prakāśāśrayatvapratipādanāt, rūpādimattvaṃ ādityavarṇaṃ tamasaḥ parastāt (śve.u. 3-8) ityātiśrutiṣu tu prasiddhameva | ata ‘rūpādivihīnatvāt mādṛśajanagrahaṇānarham’ iti śaṃkā na kāryā tvayā | rūpādiviśiṣṭaśca | paramātmā bhāti vibhāti ca, ata ‘vibhāti na vā’? iti saṃśayo'pi na kāryaḥ ityevaṃ śiṣyapraśnasyottaraṃ dattaṃ yameneti bhāvaḥ | paramātmanaḥ rūpavattve samupaṃhaṇam ācāryavacanamapi udāhāryaṃ tadyathāha ca jagadguruśrīrāmeśvarānandācāryaḥ śrīrāmaprāptipaddhatau -

Linked texts (1)