Pramāṇa · Search · About · API

Kaṭha Upaniṣad 2.2

Commentary of Upaniṣadbrahmayogin 2.2

Language
Sanskrit

2.2

"ka itthā veda yatra saḥ" iti pāramārthikajñānīva ko vā ābhāsajñānī vedeti dvitīyavallyante abhihitam | tatra jñātrāśrayajñānājñāne tatphalaṃ ca mandabuddhyārohāya teṣāṃ sukhapratipattyarthaṃ ratharūpakalpanayā prāptṛprāpyagantṛgantavyavivekārthaṃ dvāvātmānāvupanyasyete-ṛtaṃ iti | svāṅgadṛṣṭivikalpitakarmaphalasya svadṛṣṭyā ṛtatvāttadeva ṛtaṃ dvāvātmānau pibantau | tatraika eva karmaphalarasāyanaṃ pibati netaraḥ | tathāpi chatrinyāyena pātrajīvasāmānādhikaraṇyāt pibantāvucyete | "tayoranyaḥ pippalaṃ svādvattyanaśnannanyo abhicākaśīti" iti śruteḥ | sukṛtasya svakṛtakarmaṇaḥ phalaheturyatrāsmin śarīre lokyate sa lokaḥ tasmin loke | bāhyākāśāpekṣayā hārdākāśasya parabordermatvam | tasmin parame | yatra brahma upalabhyate tat parārdhaṃ tasmin parārdhe | hārdākāśe kalpitatūlāntaḥkaraṇādyamānaguhāṃ praviṣṭau saṃsāritvāsaṃsāritvena chāyātapau iva parasparavilakṣaṇāviti brahmavido vadanti | na kevalamakarṇinaḥ | kiṃ tu gārhapatyāhavanīyadakṣiṇāgnisabhyāvasathyabhedena pañca agnayo yeṣāṃ te pañcāgnayo gṛhasthāḥ ye ca triṇāciketā api vadantītyarthaḥ |

Linked texts (1)