Pramāṇa · Search · About · API

Maitrayaniya Upanishad 6.8.3

Maitryupaniṣaddīpikā (Rāmatīrtha) 6.8.3

Language
Sanskrit

6.8.3

dityarthaḥ | anantarakartavyaṃ prāṇāgnihotraṃ mantraviniyogena vidhatte “prāṇāya 0 abhi juhoti” iti | prāṇāya svāhetyādibhiḥ pañcabhirmantrairyathāpāṭhakramaṃ bhojyānnarūpaṃ siddhaṃ dravyamādāyābhimukhyenāsyāgnau juhoti juhuyādityarthaḥ | “athāvaśiṣṭaṃ 0 abhidhyāyait” iti | atha pañcaprāṇāṅgutyanantaramavaśiṣṭaṃ tṛptiparyantamannaṃ yatavāk maunī sannaśnāti yadavaśiṣṭamaśnāti tanmaunī sanniti maunamatra vidhīyate nāśanaṃ, tasya nimittāntarata eva prāptatvādityarthaḥ | ato'vaśiṣṭasarvānnabhojanānantaramadbhiruttarāpo'śanāṅgabhūtābhirbhūya eva punarapi pūrvavadupariṣṭāduparibhāge paridadhāti tāsvapsvapari paridhānadṛṣṭiṃ kuryādityarthaḥ | tathā ca śrutyantaraṃ ‘tasmādā etadaśiṣyantaḥ purastāccopariṣṭāccādbhiḥ paridadhati’ (chāndo 0 ña0 5) iti paścādutthāyā''cānto bhūtvā karamukhapādaśuddhiṃ vidhāya vidhivadācamya śuddho bhūtvā''tmejyāna ātmānaṃbhojāna ātmayajanaṃ kurvannupāsaka iti yāvat prāṇo'gnirityādivakṣyamāṇābhyāṃ mantrābhyāmātmānamabhidhyāyait | mantradvayaṃ paṭhati “prāṇo'gniḥ paramātmā vai

Linked texts (1)