Upanishads 264.79
Upaniṣads 264.79
- Language
- Sanskrit
264.79
prājāpatyo hāruṇiḥ
suparṇeyaḥ prajāpatiṃ pitaramupasasāra kiṃ bhagavantaḥ paramaṃ
vadantīti tasmai provāca satyena vāyurāvāti satyenādityo
rocate divi satyaṃ vācaḥ pratiṣṭhā satye sarvaṃ pratiṣṭhitaṃ
tasmātsatyaṃ paramaṃ vadanti tapasā devā devatāmagra āyan
tapasa ṛṣayaḥ suvaranvavindan tapasā sapatnān praṇudāmārātīstapasi sarvaṃ pratiṣṭhitaṃ tasmāttapaḥ paramaṃ vadanti damena
dāntāḥ kilbiṣamavadhūnvanti damena brahmacāriṇaḥ suvaragacchan damo bhūtānāṃ durādharṣaṃ dame sarvaṃ pratiṣṭhitaṃ tasmādyamaḥ paramaṃ vadanti śamena śāntāḥ śivamācaranti śamena
nākaṃ munayo'nvavindacchamo bhūtānāṃ durādharṣaṃ śame sarvaṃ
pratiṣṭhitaṃ tasmācchamaḥ paramaṃ vadanti dānaṃ yajñānāṃ varūthaṃ
dakṣiṇā loke dātāraḥ sarvabhūtānyupajīvanti dānenārātīrapānudanta dānena dviṣanto mitrā bhavanti dāne sarvaṃ
pratiṣṭhitaṃ tasmāddānaṃ paramaṃ vadanti dharmo viśvasya jagataḥ
pratiṣṭhā loke dharmiṣṭhaṃ prajā upasarpanti dharmeṇa pāpamapanudati dharme sarvaṃ pratiṣṭhitaṃ tasmāddharmaṃ paramaṃ vadanti prajananaṃ
vai pratiṣṭhā loke sādhu prajāyāstantuṃ tanvānaḥ pitṝṇāmanṛṇo bhavati tadeva tasyā anṛṇaṃ tasmātprajananaṃ paramaṃ vadanyagnayo vai trayī vidyā devayānaḥ panthā gārhapatyaṃ ṛkpṛthivīrathantaramanvāhāryapacanaṃ yajurantarikṣaṃ vāmadevyamāhavanīyaḥ sāma suvargo loko bṛhattasmādagnīn paramaṃ vadanyagnihotraṃ sāyaṃ prātargṛhāṇāṃ niṣkṛtiḥ sviṣṭaṃ suhutaṃ
yajñakratūnāṃ prāyaṇaṃ suvargasya lokasya jyotistasmādagnihotraṃ paramaṃ vadanti yajña iti yajñena hi devā divaṃ gatā
yajñenāsurānapānudanta yajñena dviṣanto mitrā bhavanti
yajñe sarvaṃ pratiṣṭhitaṃ tasmādyajñaṃ paramaṃ vadanti mānasaṃ vai
prājāpatyaṃ pavitraṃ mānasena manasā sādhu paśyati mānasā
ṛṣayaḥ prajā asṛjanta mānase sarvaṃ pratiṣṭhitaṃ tasmānmānasaṃ paramaṃ vadanti nyāsa ityāhurmanīṣiṇo brahmāṇaṃ brahmā
viśvaḥ katamaḥ svayaṃbhūḥ prajāpatiḥ saṃvatsara iti saṃvatsaro'sāvādityo ya eṣa āditye puruṣaḥ sa parameṣṭhī brahmātmā yābhirādityastapati raśmibhistābhiḥ parjanyo varṣati
parjanyenauṣadhivanaspatayaḥ prajāyanta oṣadhivanaspatibhirannaṃ bhavatyannena prāṇāḥ prāṇairbalaṃ balena tapastapasā śraddhā
śraddhayā medhā medhayā manīṣā manīṣayā mano manasā
śāntiḥ śāntyā cittaṃ cittena smṛtiḥ smṛtyā smāraṃ
smāreṇa vijñānaṃ vijñānenātmānaṃ vedayati tasmādannaṃ dadantsarvāṇyetāni dadatyannātprāṇā bhavanti bhūtānāṃ prāṇairmeno manasaśca vijñānaṃ vijñānādānando brahmayoniḥ sa vā
eṣa puruṣaḥ pañcadhā pañcātmā yena sarvamidaṃ protaṃ pṛthivī
cāntarikṣaṃ ca dyauśca diśaścāvāntaradiśaśca sa vai sarvamidaṃ
jagatsa sa bhūtaṃṃ sa bhavyaṃ jijñāsakṛtakratajārayiṣṭhā śraddhāsatyo mahasvāntapaso variṣṭhā jñātvā tamevaṃ manasā hṛdā
ca bhūyo na mṛtyumupayāti vidvān tasmānnyāsameṣāṃ
tapasāmatiriktamāhurvasurapavo vibhūrasi prāṇe tvamasi
saṃdhātā brahman tvamasi viśvadhattejodāstvamasyagnirasi
varcodāstvamasi sūryasya dyumnodāstvamasi candramasa upayāma gṛhīto'si brahmaṇe tvāmahasa omityātmānaṃ yuñjītaitadbrahme mahopaniṣadaṃ devānāṃ guhyaṃ ya evaṃ veda brahmaṇo
mahimānamāpnoti tasmādbrahmaṇo mahimānamityupaniṣat
Linked texts (8)
- Īśādiviṃśottaraśatopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Taittirīyāraṇyaka (complete text) — Sanskrit
- Mahānārāyaṇopaniṣad (Taittirīya) (complete text) — Sanskrit
- Aṣṭottaraśatopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Aṣṭāviṃśatyupaniṣad — Sanskrit
- Sadācārasamuccaya — Harerāma Śarman, Sanskrit
- Yajñīyopaniṣad — Sanskrit
- Ambhāsyapāre — Sanskrit