Pramāṇa · Search · About · API

Paraskaragrihyasutra 4.2.2

Pāraskaragṛhyasūtrabhāṣya 4.2.2

Language
Sanskrit

4.2.2

abhrātṛkasya dārakāle bhrātṛmato dāyādyakāla iti | 'vaiśyasya……tsarvam' hutocchiṣṭo'gniratra gṛhyate asaṃskṛto vā avirodhāt | 'araṇipradānameke' eke ācāryā araṇisambandhamicchanti, araṇiḥ prasiddhā, praśabda upaśabdārthe upādāne ca vartate | araṇyupādānameke'gnimicchanti, eke vaiśyasya kulādityubhayorvikalpena smaraṇam | tatra cātuṣprāśyapacanavatsarveṅkarma kartavyam | cātuṣprāśyapacanaṃ yasminkarmaṇi vidyate tadihāpi sarvaṃbhavati | kuta etat | 'pañcamahāyajñā iti śruteḥ' pañca mahāyajñā hi śrutau paṭhyante tatsādhanabhūtaścāyamagniḥ | śrautakarmasādhanabhūte cāgnau cātuṣprāśyapacanavatītikartavyatā dṛṣṭā | ayamapi śrautakarmasādhanabhūta evetyabhiprāyaḥ | tasmāccātuṣprāśyapacanavatītikartavyatāpravṛttiratrāpi | apicādhāne setikartavyatā dṛṣṭā idamapi cādhānameva | evaṃ hi śrūyate etadeva prakṛtya athainaṃ vayantveva dhāsyāmaha iti | tenādhānasāmānyādihāpi pravartata eveti | evaṃ sthita ucyate, eke ācāryā necchantyatra cātuṣprāśyapacanavatītikartavyatām | yatkāraṇam | upadeśena vā dharmaḥ pravartate atideśena vā | na cātropadeśo na cātideśaḥ | tasmānnaiva pravartate | kathantarhīdamuktam | yasya nāma śrautakarmasādhanabhāvenādhānasāmānyādvā pravṛttibuddhistannivartayitumityadoṣaḥ | gṛhyakārāntaraiścānayaiva bhrāntyā iyamiti kartavyatopadiṣṭā tannirākaraṇāyeha pūrvapakṣa upanyastaḥ | 'adhvā–ityaṣṭau' sthālīpākaṃ apayitvā ityucyate mābhūttadbhūtopādānam | agnyādheyadevatābhya iti ca vaktumaśakyam, vakṣyatyagnyādheyadevatābhyo hutvā juhotīti |

Linked texts (1)