Pramāṇa · Search · About · API

Nighantu 73.4.7

Nighaṇṭunirvacana 73.4.7

Language
Sanskrit

73.4.7

prathaterasun| sarvataḥśabdasya sabhāvaḥ| sarvataḥ pṛthuḥ| "tvamagne saprathā asi (ṛ0 saṃ0 4, 1, 5, 4)" || viderathak (u0 3, 112)| vedanāni vijñānānītyarthaḥ| "vidathāni pracodayan (ṛ0 saṃ0 3, 1, 26, 2)" || 'śriñ sevāyām (bhū0 ā0)'| śatarie śapi guṇe prāpte vyatyayena vṛddhiḥ| samāśrayantaḥ| yadvā, bhūte lyuṭ| samāśritāḥ| "śrāyanta ica sūryam (ṛ0 saṃ0 6, 7, 3, 3)" || āṅpūrvāt śrayateḥ śrṛṇotervā 'kvibvacipracchi (3, 2, 168 vā0 1)'—ityatra 'prāk pratyayanirdeśādiṣṭasiddhiḥ (bhā0)'—ityukke kvipi prakṛteḥ śīrādeśaḥ| yadvā; etayorarthe varttamānāt śrṛṇāteḥ kvipi śīraśabde nirvāhaḥ| āṅ īṣadarthadyotakaḥ āśrayaṇāt homārthasya somasya śrapaṇaṃ dadhyucyate| "indrāya gāva āśiram (ṛ0 saṃ0 6, 5, 6, 1)"| 'āṅaḥ śāsu icchāyām' ityasmāt kvipi| "sā me satyāśīrdevān gamyāt" raiphāntasakārāntayorapi sādhāraṇaṃ pāṭhaḥ samāmnāye || jigarttinairuktadhāturnigaraṇārtho vā grahaṇārtho vā| laṅi, sipi, itaśca lope, 'rātsasya (8, 1, 24)'—iti salopaḥ, raiphasya visarjanīyaḥ| avagirati, gṛhṇāti vā| bhakṣayatītyarthaḥ| "ādiddhrasiṣṭa oṣadhīrajīgaḥ (ṛ0 saṃ0 2, 12, 2)" || 'muha vaicittye (di0 pa0)'| niṣṭhāyām utvam, ṣaṭutvaḍhalopadīrghāḥ, ḍhakārasya raiphaḥ, nañpūrvaḥ sammuddhau

Linked texts (1)