Pramāṇa · Search · About · API

Yāska's Nirukta 136.7

Ṛjvarthā (Niruktavṛtti) 136.7

Language
Sanskrit

136.7

"apratiṣkutaḥ ( 69 )”-ityanavagatam | "apratiṣkṛtaḥ, apratiskhalitaḥ vā"iti śabdasamādhī || “sa no̍ vṛṣanna̱muṃ ca̱ruṃ sa̱trādā̍vanna̱pāvṛ̍dhi | a̱smabhya̍mapra̍tiṣkutaḥ || ( ṛ0 saṃ0 1, 1, 14, 1 )"-iti || madhucchandasa ārṣam | gāyatrī | aindrī | pṛṣṭhyābhiplavayoḥ prātaḥsavanike āvāpe viniyuktā, brāhmaṇācchāṃsinaḥ śastre śasyate he 'vṛṣan' indra ! varṣitaḥ ! yaḥ tvam anugrahītā 'naḥ' asmākam, 'saḥ' tvaṃ śṛṇu yat kuruṣva | 'amuṃ carum' amumantarikṣacaraṇaśīlaṃ megham | he 'satrādāvan' satatadāna ! 'apāvṛdhi' apāvṛṇu, udakadānārtham “asmabhyam” he “apratiṣkutaḥ” na hīndraḥ “pratiṣkṛtaḥ” parān prati parāṅmukhaḥ kṛtapūrvaḥ kenacit, athavā-“apratiskhalitaḥ” saṃgrāmeṣu|| evamatra “apratiṣkuta"-śabdaḥ “apratiṣkṛta"-vācī| athavā-“apratiskhalita"-vācī,tathārthāvirodhaḥ|
16|