Pramāṇa · Search · About · API

Yāska's Nirukta 211.2

Ṛjvarthā (Niruktavṛtti) 211.2

Language
Sanskrit

211.2

“ulūkhalam(16)”–ityetat padam| tat kasmāt ? taddhi urukaratvāt “urukaram” vahvannam karoti, uruśabdāt pūrvapadam, karoteruttarapadam | “urkuraṃ vā” ūrkśabdāt pūrvapadam, karoterevottarapadam, ūrja eva hi karaṇārthaṃ tadutpadyate | “ūrdhvakhaṃ vā” ūrdhvaśabdāt pūrvapadam, khaśabdāduttarapadam, ūrdhvameva hi tasya khātaṃ bhavati | athavā ‘uru me kuru-ityabravīt tadulūkhalamabhavat’ | tat kila kriyamāṇam uru me khaṃ kurvityabravīdiva, tathāguṇayuktatvāt tasya | tadulūkhalamabhavat brāhmaṇamapi ca bhavati'urukaraṃ vai tattadulūkhalamityācakṣate'parokṣeṇa” uru karotītyurukarametat pratyakṣam-
vyavahitaguṇavidhānam | tat punaretat rekorvyatyayena vyavahitaguṇamucyate ulūkhalamiti |
9 |
20 |
"tasya" "eṣā" stutiḥ "bhavati"-||

Linked texts (1)