Yāska's Nirukta 5.1
Ṛjvarthā (Niruktavṛtti) 5.1
- Language
- Sanskrit
5.1
“ atha nipātāḥ ” | uktamupasargalakṣaṇaṃ sāmānyam “ nāmākhyātayostu karmopasaṃyogadyotakā bhavanti 1 |
3 |
4 || ”-iti, viśeṣalakṣaṇamapi “ā ityarvāgarthe ( 1 |
3 | 7 )”-ityevamādi | alpā iti kṛtvā na te pratyekaṃ samāmnātāḥ | adhunā sāmānyalakṣaṇānupaktaṃ pratijñātaprabhaktameva nipātalakṣaṇaṃ varṇayiṣyāmaḥ | tadadhikāro'yamathaśabdaḥ|
4 |
“athāpi” 'veti' ayaṃ “samuccayārthe bhavati” | “vāyurvātvā manurvātvā” ityasminmantre | “vā̱yurvā̍ tvā manu̱rvātvā gandha̱rvāḥ sa̱ptavi̍śatiḥ | te agre̱ aśva̍mayuñjaṃste a̍smiñjavamāda̍dhuḥ ( ya0 saṃ0 9, 7)” | anuṣṭubdhā | vājapeye'śvayojane viniyuktā | he 'aśva !' vāyuśca tvā manuśca tvā, gandharvā 'ete saptaviṃśatiryuñjanta tvāmasmin rathe | te hi viduryathā tvaṃ yoktavyaḥ | ta eva ca pūrvamapyaśvaṃ yuktavanto devānāsṛṣīṇāṃ ca | ta eva ca tasmin 'javamādadhuḥ' āhitavanto yasmāttato bravīmi mamāpi cāye ! tamaśvaṃ ta eva yuñjantu, javaṃ cāsminnādadhatviti |
Linked texts (1)
- Nirukta — Yāska, Sanskrit