Pramāṇa · Search · About · API

Yāska's Nirukta 12.13

Nirukta 12.13

Language
Sanskrit

12.13

viśvā rūpāni prati muñcate kaviḥ prāsāvīd bhadram dvipade catuspade/
vi nākam akhyat savitā varenyo'nu prayānam usaso vi rājati/''.
tasya eṣā bhavati.
sarvāṇi prajñānāni pratimuñcate medhāvī/
kaviḥ krānta darśano bhavati,.kavater vā/
prasuvati bhadram dvipādbhyaś ca catuspādbhyaś ca/
vyacikhyapan nākam savitā varanīyah/
prayānam anu usaso virājati/
``adhorāmaḥ sāvitra''.iti paśu samāmnāye vijñāyate/
kasmāt sāmānyād iti/
adhastāt tad velāyām tamo bhavaty etasmāt sāmānyāt/
adhastād rāmas adhastāt kṛsnaḥ kasmāt sāmānyād iti/
``agnim citvā na rāmām upeyāt/''.``.rāmā ramanāya uepyate na dharmāya/''.
kṛsna jātīyā etasmāt sāmānyāt/
``kṛkavākuḥ sāvitra''.iti paśu samāmnāye vijñāyate/
kasmāt sāmānyād iti/
kāla anuvādam parītya/
kṛkavākoḥ pūrvam śabda anukaraṇam,.vacer uttaram/
bhago vyākhyātah/
tasya kālaḥ prāk utsarpanāt/
tasya eṣā bhavati/

Commentaries (4)

Linked texts (5)