Pramāṇa · Search · About · API

Yāska's Nirukta 3.13

Nirukta 3.13

Language
Sanskrit

3.13

bahu nāmāny uttarāni dvādaśa/
bahu kasmāt prabhavati iti satah/[290]
hrasva nāmāny uttarāny ekādaśa/
hrasvo hrasateh/[290]
mahat nāmāny uttarāni pañca viṃśatih/[290]
mahān kasmāt,.mānena anyān jahāti iti śākapūnir mahanīyas bhavati iti vā/[290]
tatra vavakṣitha vivakṣasa ity ete vakter vā vahater vā sābhyāsāt/[290]
gṛha nāmāny uttarāni dvāviṃśatih/[290]
gṛhāḥ kasmād gṛhṇanti iti satām/[290]
paricarana karmāṇa uttare dhātu1p daśa/[290]
sukha nāmāny uttarāni viṃśatih/[290]
sukham kasmāt,.suhitam kha4bhyaḥ kham punaḥ khanateh/[290]
rūpa nāmāny uttarāni sodaśa/
rupam rocateh/[290]
praśasya nāmāny uttarāni daśa/[290]
prajñā nāmāny uttarāny ekādaśa/[290]
satya nāmāny uttarāni sas1/
satyam kasmāt,.satsu tāyate tat prabhavam bhavati iti vā/[290]
astā uttarāni padāni paśyati karmāṇah/[290]
uttare dhātu1p cāyati prabhṛtīni ca nāmāny āmiśrāni/[290].(($).Cf..ṇir.11,5,.)
nava uttarāni padāni sarva pada samāmnāyāya/[290]
atha ata upamāh/
yad atat tat sadṛśam iti gārgya,.tad āsām karma.[sa āsām upamānām arthaḥ ḍ.295]/[290]
jyāyasā vā gunena prakhyātatamena vā kanīyāṃsam vā aprakhyātam vā upamimīte/[290]
atha api kanīyasā jyāyāṃsam/[291]

Commentaries (4)

Linked texts (7)