Pramāṇa · Search · About · API

Yāska's Nirukta 5.12

Nirukta 5.12

Language
Sanskrit

5.12

``āpāntamanyus tṛpalaprabharmā dhuniḥ śimīvān śarumān ṛjīsī/
somo viśvānyatasā vanāni nārvāg indram pratimānāni debhuh/''.
āpātita manyus tṛpra prahārī kṣipra prahārī sṛpra prahārī somo vā indro vā/
dhunir dhūnoteh/
śimīti karma nāma śamayater vā śaknoter vā/
ṛjīsī somo yat somasya pūyamānasya atiricyate tad ṛjīsam apārjitam bhavati tena ṛjīsī somas/
atha apy aindro nigamo bhavati/
``ṛjīsī vajrī''.iti/
hari or asya sa bhāgo dhānāś ca iti/
dhānā bhrāstre bhavanti phale hitā bhavanti iti vā/
``babdhām te harī dhānā upa ṛjīsam jighratām''.ity api nigamo bhavati/
ādinā abhyāsena upahitena upadhām ādatte/
babhastir atti karmā/
somaḥ sarvāṇy atasāni vanāni/
na arvāk indram pratimānāni dabhnuvanti,.yair enam pratimimate na enam tāni dabhnuvanty arvāk eva enam aprāpya vinaśyanti iti/
indra pradhānā ity eke naighaṇṭukam soma karma,.ubhaya pradhānā ity aparam/
śmaśā śu aśnuta iti vā śma aśnuta iti vā/
``ava śmaśā rudhad vāh/''.
avārudhat śmaśā vār iti/

Commentaries (4)

Linked texts (3)