Vastu-shastra (Vol. I: Hindu Science of Architecture; Vol. II: Hindu Canons of Iconography and Painting) v1.c67.87

v1.c67.87

यथा सुलभसाध्यास्स्युस्तथा मण्डपकल्पनम्।
कारयेन्मतिमान्युक्त्या सर्वं तत्स्थलयोग्यकम्॥
चतुःपादयुतं वापि क्वचिदष्टपदान्वितम्।
दशपादयुतं वापि द्वादशांघ्रिसमन्वितम्॥
षोडशस्तम्भयुक्तं वा स्तम्भविंशतिसंयुतम्।
चतुर्विंशतिपादाढ्यमष्टाविंशतिपादकम् ॥
द्वात्रिंशत्स्तम्भयुक्तं वा चत्वारिंशत्पदं तथा।
पञ्चाशत्स्तम्भसंयुक्तं द्विपञ्चाशत्पदं क्वचित्॥
चतुष्षष्टिपदोपेतमशीतिस्तम्भासुरम् ।
शतस्तम्भयुतं वापि मण्डपं बहुरूपकम्॥
स्तम्भस्थापनकार्यार्हंपूर्वाङ्गणसमन्वितम् ।
शिलाभिरेव देवानां यतीनाञ्च सत्रक्रिया॥
लौहैर्द्रव्यान्तरैर्वापूमण्डपं स्थापयेत्क्रमात्।
जपमण्डपकं वाऽपि वेदाध्ययनमण्डपम्॥
अधिष्ठानयुतं प्रायश्चिरकालाय कल्पते।
सोपपीठस्तम्भपांलि चित्रालङ्करणान्वितम्॥
मुखाङ्गणसमोपेतं पार्श्वाङ्गणसमन्वितम् ।
चतुरङ्गयुक्तं वा सवारं वा विवारकम्॥
समरेखाद्विहीनं समोत्तुङ्गविशालकम्।
वाजिवक्त्रेण संयुक्तं गजवक्त्रान्वितं क्वचित्॥
यालीमुखसमोपेतं पार्श्वचक्रसमन्वितम्।
सोपानसंयुतं वापि कल्पयेत्सुमनोहरम्॥
मुखप्रस्तरयुक्तं वा ऊर्ध्वप्रस्तरणान्वितम्।
वलभीकल्पनं चोध्र्वं वरणञ्च यथाक्रमम्।
एकद्रव्यसमायुक्तं विमानशिखरोज्ज्वलम्।
भित्तिकोष्ठसमायुक्तं कर्णनासादिमण्डितम्॥
युक्त्या कल्पान्तरयुतं स्थापयेन्मण्डपं दृढम्।
शङ्करस्य हरेर्वापि धातुर्देवीगणस्य च।
क्वचिन्मण्डपकल्पस्तु शतस्तम्भसमन्वितः॥
स्थाप्यः पञ्चविधो युक्त्या पूर्वाङ्गणयुतोऽपि वा॥
आद्यस्तु सूर्यकान्तस्स्यात्सूर्यसंख्याप्रदावलिः।
रेखाद्वयं पूर्वभागे तथा पश्चिमभागिके॥
तन्मध्ये षोडशपदं सव्ये सव्येतरेऽपि च।
तन्मध्यस्थानभागे च षोडशस्तम्भकल्पनम्॥
वदन्वस्तु चतुष्पादस्थानं तद्वैवतं सतम्।