Vastu-shastra (Vol. I: Hindu Science of Architecture; Vol. II: Hindu Canons of Iconography and Painting) v2.c84.57

v2.c84.57

विलेखालक्षणं सम्यगिदानीमभिधीयते ।
कूर्चनं कूर्चकेनाथ द्वितीयं हस्तकूर्चकम् ॥
तृतीयं भासकूर्चाख्यं चतुर्थं चल्लकूर्चनम् ।
(वर्तनंपञ्चमंवर्त्तन्यकूर्चमान्यकूर्चनमिष्यते ॥
लेप्यकर्मणि तच्छ्रस्तमनामणवः ।
जलचूर्णकमानीतमिह सत्सन्तिप्तो) ? … ॥
कूर्चकं धारयेद् धीमान् वृषश्रवणरोमभिः ।
... ... ... तत्कृतकूर्चकैः ।
वल्कलैर्वा विधातव्यः खरकैशरैथापि वा ॥
कूर्चको (येमतिर्यापि ?) विहितोऽत्र प्रशस्यते ।
तन्तूतः कूर्चकः श्रेष्ठो विलेखाकर्मणि स्वतः ।
आद्यो वटाङ्कुराकारस्ततोऽश्वत्थाङ्कुराकृतिः ॥
प्लक्षसूचीनिभश्चान्यस्तृतीयः कूर्चको भवेत् ।
उदुम्बराङ्कुराकारश्चतुर्थः परिकीर्तितः ॥
स्थूला लेखा न कुर्वीत वटाङ्कुरनिभादितः ।
न्यूनलेखा न कुर्वीत प्लक्षाङ्कुरसमेन च ।
अश्वत्थाङ्कुरूपेण यत्र विद्वत्सहीकरात् ? ।
उदुम्बराङ्कुकारो लेप्यकर्मणि शस्यते ।
ज्येष्ठः स्यादायतो दण्डो वैणवो++ + ङ्‌गुलः ।