Pramāṇa · Search · About · API

Shabdakalpadruma 226.12.p1.2

Śabdakalpadruma 226.12.p1.2

Language
Sanskrit

226.12.p1.2

sa kṛcchrūla iti khyāto rasamārusakopanaḥ ||”
pārśvaśūlasyāpi lakṣaṇamāha
“kapaṃ nigṛhya pavanaḥ śūlobhiriva nistudan
pārśvasthāḥ pārśvayoḥ śūlaṃ kuryyādādhmānasaṃyutam
tenocchvasiti vaktreṇa naro'gracca na kāṅkṣati
nidrāśca nāmupādatte pārśvaśūlaḥ prakīrttitaḥ ||”
vastiśūlasyāpi lakṣaṇamāha
“saṃrodhāt kupito vāyurasthi saṃśritya tiṣṭhati
vastivaṅgaṇayoreṣu tataḥ śūlantu jāyate
viṇmūtravātasaṃrodho bastiśūlaḥ sa ucyate ||”
prakṛtamanusarati | jīrṇe bhukte | pradoṣe rātrāgame rātrimadhyoveti vātaprakopāt | ghanāgame
varṣāsu meghodaye ca || || tathaiva paittikamāha
“kṣārāti tīkṣṇoṣṇavidāhitaikṣaniṣyāvapiṇyākakulatthayūṣaiḥ
kaṭvamlasauvīrasurāṣikāraiḥ
krodhāmalāyāsavipratāpaiḥ
grāmyātibhogādaśane viddhe;
pittaṃ prakupyāśu karoti śūlam
tṛṣṇāvadāhāntimakattṛ ṇi gābhyāṃ
sasveda mūrcchāmamaśoṣayuktam
madhyāṃ dine kṛcchrati cāhairātre
niśāmukhaścāpi viśeṣato'pi
śītaiḥ śirobhiḥ samupeti śāstiṃ
sukhāduśī tairapi bhojaneśca |”
śūlaḥ
“ānpavārijakilāṭapayovikārairmāsaistṛpiṣṭamadyarānilaśaṣkulībhiḥ
chardyā vilāsajana kairapi hetubhiśca
śleṣmā prakopamupagamya karoti śūlam
hṛtpārśvakāṣṭhavadanāvacisaṃprasaktairāmāśaye stimitakoṣṭaśirogurutvaiḥ
suktaiḥ sadaiva hi rujaṃ kurute'timātraṃ
sūryādayeṣu śiśire kusumāgame ca ||”
“dvidoṣalakṣaṇairetairrvidyācchūlaṃ tridoṣajam ||”
“sarveṣu doṣeṣu samutthitāṅgaṃ
vidyādbhiṣak sarvvabhavaṃ hi śūlam
sukaṣṭameṣaṃ viṣavajratulyaṃ
vivarjjanīyaśca vadanti tajjñāḥ ||”
“āṭopahallāsavamīgurutvaṃ
stimittamānāhakaphaprasekaiḥ

Linked texts (1)