Vacaspatya 4.15.4
Vācaspatya 4.15.4
- Language
- Sanskrit
4.15.4
śirasi | vegādīnāṃ tu na kāpi jātiḥ | kaḥlasyotapattisāvayavatvayoḥ pratyañcaśrutāvaprathyabhāvāt | taittirīyaśākhāyāṃ nārāyaṇīye kālotpattirāmnāyate "saṃvatsaro'sṛjyate vidutaḥ puruṣadadhi kata prahūtoḥ kālāścāṅgora'lāśca sarvvaśaḥ | karddhamāsā māsā ṛtavaḥ saṃvatsaraśca kalpantāmiti" tasyāmeva śākha yāmāhakapotu kacayana
brāhmaṇe nāyya tva' śrūyo' ūtoveṣo māsīti ca kalābavaśala'vitraḥ pratīcyo'si" | dṛgoḍāṭanātkālaviśeṣa śravaṇeneha jagakāre kālavayavānāmupamāṃ dhyātavyo
neṣa uktaḥ vastva'ṇi ceoktānītyathaḥ | nityaniravayavatvābhiprāyino vaiśeṣikāṭya stasya “smantā devatā” iti
ghaṭādevi kanatyāya manrśinagastva yavantarāsamā dāt saṃsargayogyaḥvayavarūpatāyāṃ ca tātparthaṃ varṇanīyam
"atha manyase mahatā tapasā śivamārādhya tatmadalabdhavarastatparadaḥ kaṇādasu'no̍ddhatātparyaṃ samyagavettīti vedabvī mandamatipratotādarthādarthāntaraṃ netavyamita | e|mapi
yasya pramādarya sarvajñanāmakatata saeva śivo suhyaḥ
sarvajña iti tatpraṇītavāreṇa kaṇādamate'thātyanayanamatyantamucitam | śivo hi śaiveṣu āgameṣu ghaṭaliptavattatvāni nirūpayan kāla mapyakṣotyatisamaṅgīcakāra
niḥśvastauvāgamasāravyākhyābhiḥ saṃskrato bhejarājaḥ
śuddhāni pañca tatvāni śivaśaktisadāśiveśvaravidyākhyāni
nidiśyeetarāṇi viddhiyāṃśavyāpāyevoklipa'kame| ka laṃ
nirdiśa t 'puṃso jagataḥ katave māyā tattvañca sūktaṃ bhavati
kālo niyatasta nayā kalā ca vidyā ca rāgaśca” iti
Linked texts (1)
- Vācaspatya — Vācaspatimiśra, Sanskrit