Viramitrodaya 1.p300

1.p300

pramādinaśca mandāśca yodhanāḥ kiṅkiṇīsvanāḥ || meghasvanāḥ krodhamukhāḥ kecitkarabhaniḥsvanāḥ | jihmanāsāgrajihvāśca dūragā dūrapātinaḥ || viḍālakubjatanavastanukeśāstanutvacaḥ | śīghrāścapalavṛttāśca bhavanti ca durāsadāḥ || godhānimīlitāḥ kecinmṛduprakṛtayastathā | turaṅgagātinirghoṣāste narāḥ pārayiṣṇavaḥ || susaṃhatāḥ pratanavo vyūḍhoraskāḥ susaṃsthitāḥ | suvāditeṣu hṛṣyanti nṛtyanti kalaheṣu ca || gambhīrākṣā niḥsṛtākṣāḥ piṅgalā bhrukuṭīmukhāḥ | . nakulākṣāstathā caiva sarve śūrāstanutyajaḥ || jihyākṣāḥ pralalāṭāśca nirmāṃsahanavo'pi ca | vakrabāhvaṅgulīvakrāḥ kṛśā dhamanisantatāḥ || pravepantīva vegena samparāye hyupasthite | vāraṇā iva saṃmattāste bhavanti durāsadāḥ || pradīptasphuṭakeśāntāḥ sthūlapārśvahanūmukhāḥ | unnatāṃsāḥ pṛthugrīvā vikaṭāḥ sthūlapiṇḍikāḥ || ūrdhvagā iva sugrīvā vinatā vihagā iva | piṇḍaśīrṣātivakrāśca vṛkadaṃśamukhāstathā || ugrasvarā manyumanto yuddheṣvārāvasāriṇaḥ | adharmajñāvaliptāśca ghorā raudrapradarśanāḥ || tyaktātmānaḥ sarva ete antyajā hyanivarttinaḥ | puraskāryāḥ sadā sainye hanyante ghnanti cāpi tai || adhārmikā bhinnavṛttāḥ sāntvaṃ teṣāṃ parābhavaḥ | evameva prakupyanti rājño'pyete hyabhīkṣṇaśaḥ || iti | iti yuddhakarttṛpuruṣalakṣaṇam | atha senāpatilakṣaṇam | viṣṇudharmottare, kulīnaḥ śīlasampanno dhanurvedaviśāradaḥ | hastiśikṣāśvaśikṣāsu kuśalaḥ ślakṣṇabhāṣitaḥ || nimitte śakune jñāne vettā vaidyacikitsite | puruṣāntaravijñāne ṣāḍguṇye ca viniścitaḥ || kṛtajñaḥ karmaṇāṃ śūrastathā kleśasaho'nṛjuḥ | vyūhatattvavidhānajñaḥ phalgusāraviśeṣavit