ཐབས་མཁས་པ་ཆན་པ་སངས་རྒྱས་དྲན་ལན་བསབ་པའ་མད 4.16

4.16

ནས་སོང་བ་ལ་ངན་དོན་ཞེས་བོས་པས་ཅི་ཕན་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཡང་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་ཏེ་ཡི་མུག་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུ་ངན་དོན་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཁྱེར་ཏེ་ཕྱིར་བདག་གི་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་ནས་ཡབ་ཡུམ་དང་ཕྲད་དེ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང་ཡུམ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ནི་བསོད་ནམས་དང་ལྡན་ཏེ་ཉེ་ཞོ་མེད་པར་སླར་མཆིས་སོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་དང་གྲོགས་གཞན་ནི་བསོད་ནམས་ཆུང་བས་ཆུར་གུམ་སྟེ་ཟད་པར་ཤིའོ། །ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང་ཡུམ་གྱིས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་ནས་ངུས་སོ། །བརྒྱལ་ཏེ་ས་ལ་འགྱེལ་ཏོ། །དེ་ནས་ཆུ་གྲང་མོ་གཏོར་བས་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང་ཕྱིར་སངས་ནས་རྒྱལ་བུ་ངན་དོན་ལ་ངོ་སོ་ཅི་ཡོད་ན་ངེད་དང་ཕྲད་ཅིང་འོངས་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། རྒྱལ་བུ་ངན་དོན་མི་དགའ་ནས་ཁྲོས་ཏེ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དབེན་པ་ཞིག་ཏུ་ས་བརྐོས་ནས་སྦས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་མིག་གཉིས་སུ་སྨྱིག་མའི་ཚལ་པ་སྐམ་པོ་ཟུག་པ་འབྱིན་པའི་མི་མེད་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་ཏེ་ས་ལ་འགྲེའོ། །གར་འགྲོ་ཡང་མི་ཤེས་ཏེ་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པས་ཀྱང་གདུངས་ནས། གསོན་ན་གསོན་དུ་ཡང་མེད། ཤི་ན་ཤིར་ཡང་མེད་དེ་བགབ་ཀྱིས་འཐོམ་ཞིང་སོང་བ་ལས་རྒྱལ་པོ་ལི་ཤི་བར་གྱི་ཡུལ་འདབ་ཏུ་ཕྱིན་ཏོ། །ལི་ཤི་བར་གྱི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་བུ་མོ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་ཡུལ་བཱ་རཱ་ཎ་སཱིའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ལ་སྦྱིན་པར་བྱས་སོ། །རྒྱལ་བུ་ལི་ཤི་བར་དེ་ལ་རྫིའུ་བ་ལང་ལྔ་བརྒྱ་འཚོ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། རྩྭ་དང་ཆུ་ག་ལ་ཡོད་པར་འཚོ་ཞིང་འགྲོའོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ལམ་ཀ་ཞིག་ན་འདུག་པ་ལས་རྫིའུ་དེས་གནག་ཕལ་པོ་ཆེ་དེད་ནས་དེར་ཕྱིན་པ་དང་། བ་ལང་ཕལ་གྱིས་བརྫིས་མ་ཁད་པ་ལས་བ་ལང་དེའི་ནང་ན་ཁྱུ་མཆོག་གི་རྒྱལ་པོ་གཅིག་ཡོད་པས་རྒྱལ་བུའི་སྟེང་དུ་ཞོན་ཏེ་བ་ལང་ཕལ་ཀུན་ཐལ་བའི་འོག་ཏུ་ཕ་ཟད་སོང་ནས་ས་ལ་འགྲེ་ཞིང་རྒྱལ་བུ་ལ་ལྟ་ཞིང་ཕྱིར་ལངས་ཏེ། རྒྱལ་བུའི་མིག་གཉིས་སུ་ལྕེས་བལྡགས་པ་དང་སྨྱིག་མའི་ཚལ་པ་ཡང་ཕྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་གནག་རྫི་ཡང་ཕྱི་བཞིན་དེར་འོངས་ནས་ཁྱོད་སུ་ཞིག་ཅེས་དྲིས་སོ། །དགེ་དོན་གྱིས་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་ཆོ་རིགས་དང་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་ཞིབ་ཏུ་སྨྲས་ན་གལ་

When Prince Kalyāṇakārin heard those words, he was stricken with grief and fell into despair. At that time, Prince Pāpakārin took the precious jewel, returned to his home country, met his parents, and said to his royal father and mother: "Endowed with merit, I have returned without misfortune. But Prince Kalyāṇakārin and the other companions, having little merit, perished in the water and all died." Hearing these words, the royal father and mother cried aloud and wept. They fainted and fell to the ground. Then cold water was sprinkled on them, and after a long while they revived. They said to Prince Pāpakārin, "With what face have you come to meet us?" Prince Pāpakārin became unhappy and angry, dug the ground in a secluded place, and buried the precious jewel. At that time, because there was no one to pull out the pieces of dry bamboo stuck in his two eyes, Prince Kalyāṇakārin writhed on the ground, tortured by pain. Not knowing where to go, and afflicted by hunger and thirst as well, neither living as if alive nor dying as if dead, he wandered about blindly in a daze and reached the outskirts of the realm of King Ṛṣivadana. King Ṛṣivadana had a daughter who had been promised in marriage to Prince Kalyāṇakārin, the son of the king of Vārāṇasī. That King Ṛṣivadana had a herdsman who tended five hundred cows, going about grazing them wherever there was grass and water. At that time, while Prince Kalyāṇakārin was resting beside a path, the herdsman arrived there driving the great herd of cattle. Just as the common cattle were about to trample him, there was a king of bulls among the herd who stood astride over the prince, and after all the ordinary cattle had passed by, he rolled on the ground, looked at the prince, stood back up, licked the prince's two eyes with his tongue, and pulled out the splinters of bamboo. Then the cowherd followed and came there, asking, "Who are you?" Kalyāṇakārin thought, "If I tell in detail of my royal lineage and what has happened, perhaps