Vicaratrayi 80.4-2.5
Vicāratrayī 80.4-2.5
- Language
- Sanskrit
80.4-2.5
na karmāpekṣā'to na śikhāsūtrāpekṣā tato muṇḍanaṃ prāptaṃ karmaṇāmeṣaṇāmūlatvāt | eṣaṇāvyutthānakarmaṇi viniyuktaḥ praiṣamantro brahmībhāvaprado yaduccāreṇa saṃnyāsītyucyate | eṣaṇātrayatyāgaḥ samañcakaḥ
saṃnyāsaśabdārthaḥ | tataeva teṣāṃ brahmībhūtānāmiti saṃkalpaḥ
yaśca saṃnyāsābhāsastridaṇḍo nāmānekāśramasaṃkīrṇaliṅgaḥ kāmyakarmatyāgādhikārī sa gāyatrastasya na brahmībhūtasyeti saṃkalpaḥ
eṣaṇātyāge yatamānatvena naiṣkarmyasiddherabhāvāt | ata ubhayaṃ liṅgaṃ
śikhāsūtre daṇḍaśceti | eṣa prathamabhūmimārūḍhaḥ | āśramatrayasaṃkīrṇatvāttrayo daṇḍāḥ | śravaṇādhikārī | tato'sya yathādhikāraṃ
liṅgaprāptirdeve pitrye cādhikāradyotakaṃ śikhāsūtrameṣaṇātyāgapradyotakaṃ tridaṇḍaṃ | eṣaṇātyāge karmānadhikārānmuṇḍanamekadaṇḍaśca
'gāyatro vā pālāśa' iti śrutyā yathā pālāśadaṇḍo brahmacāriṇa
eṣaṇāpraviṣṭasya tathā nirjigamiṣostridaṇḍaṃ gāyatraṃ vaiṇavaṃ samāvṛttatvāt | ataeva karmādhikāraḥ | karmānadhikārānmuṇḍanaṃ yathā
tathā brāhmaṇa eva brahmībhāvāyācāryatvāya ca kalpate nānya iti
khyāpanāyaikadaṇḍaḥ praṇavāhvaḥ | 'mukhajānāmayaṃ dharmo yadviṣṇorliṃṅgadhāraṇam | bāhujātorujātānāṃ nāyaṃ dharmo vidhīyate' iti smṛtyācāryaliṅgaṃ brāhmaṇānāmeveti niyamena kṣatriyavaiśyayorniṣiddhaṃ
yadyetayostyāgo dṛśyeta tathāpi saṃnyāsaśabdaṃ nārhataḥ | 'yastu karmaphalatyāgī sa tyāgītyabhidhīyata' iti saṃnyāsaśabdo bādhyate