Pramāṇa · Search · About · API

A Cluster of Nyāya Flowers 5.10.22

Nyāyamañjarīgranthibhaṅga 5.10.22

Language
Sanskrit

5.10.22

ucyate, smṛtīnāmeva tāvanmīmāṃsakasya prāmāṇyaṃ......itikartavyatāṃ cākṣipati | prathamatastadākṣiptānāṃ dvāramātrapradarśanaparaśruteḥ | yathaivāṣṭakādivākyebhyo bādhārahitā kāryāvagatirutpadyate svataḥ prāmāṇyañca sthitam ato veda mūlatvakalpanā, tathehāpi bhaviṣyati ] | 15 athāṣṭakādismṛtīnāṃ vedamūlatvamupalabhyate naiśām iti aṣṭakādismṛtīnāmapi kuto vedamūlatvasamupalambhaḥ ? pratyakṣādimānāntarāṇāmasmin viṣaye'nāśaṅkanādanumānamarthāpattirvā | 'tasmin viṣaye pramāṇamanumānamastu' iti cenna, liṅgābhāvāt | 'aṣṭakādikāryaṃpratipattismṛtirliṅgamiti cet; manurhyaṣṭakāḥ kartavyā iti smarati, na cāpratipannasyāṣṭakādeḥ kāryatayā smaraṇaṃ saṃbhavati kāryapratipattiśca puṃso'tīndriyārthe dṛṣṭvābhāvād vedaṃ 20 vinā na sambhavatīti vedamūlatvakalpanam' iti | tanna; sarvaveṣṭanādinā vyabhicārāt | tathāhi 'audumbarīṃ sarvāṃ veṣṭayet' iti smarati; na ca tatsmaraṇasya vedamūlatvaṃ bhavadbhiraṅgīkṛtam | atha tatra "audumbarīṃ spṛṣṭvodgāyet" iti śrutibādhitatvānmūlāntarakalpanāyā abhāvānmithyātvam, na caivamaṣṭakādāvapīti vācyam, śrutibādhāyā anupalabbhāt | teṣu tatsāmānyena ca mithyātvāśaṅkāyāṃ svapnajñānasādharmyeṇa jāgrajjñānasyāpi mithyātvāśaṅkā 25 syāt | atha tatra "doṣajñāne tvanutpanne nāśaṅkā niṣpramāṇikā" ityāśaṅkānirāsaḥ, tarhyevaṃ manvādismṛtāvapi bhaviṣyati | na, niyamāsiddheḥ | yadi hi vahnyabhāve kvacidapi dhūmo dṛśyeta tadā kiṃ śakyeta vaktuṃ yatraiva dhūmo dṛṣṭastatraiva vahniṃ vinā bhavatvanyatra punardahanādeva dhūma iti;

Linked texts (1)