Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 1.136

Nyāyāgamānusāriṇī 1.136

Language
Sanskrit

1.136

na tvarthe dharmasaṃjñī ityasya vyākhyā --na tvarthe . neti pratiṣedhe, tu viśeṣaṇe, tamarthamadhyāropaviśiṣṭaṃ pratiṣedhati . tasminneva rūpādike'rthe na tu yadṛcchādināmasaṃjñī yadṛcchā-jāti-guṇa-kriyā-dravyaśabdasaṃjñī, dharmaśabdasya śabdaśabdārthaparyāyatvāt dharmasaṃjñī na bhavati śabdasaṃjñī na bhavatītyarthaḥ . naiṣā svamanīṣikocyate, kiṃ tarhi ? evamabhidharma uktam abhidharmapiṭake'bhihitam . kimuktam ? dharmo nāma ucyate nāmakāya ityādi . nāmaiva nāmakāyaḥ, kāyavat pratikṣaṇaṃ śarārutvāccaturbhūtasaṅghātatvācca nāmnāṃ vā vijñānādīnāṃ saṅghātatvāt, saṃjñāśabdānāṃ kṣaṇikānāmapi saṃhatānāmeva utpattivināśābhyupagamāt . yathoktam— varṇo gandho rasaḥ sparśaścatvāro'pi ca dhātavaḥ . aṣṭāvete'vinirbhāgāḥ sahotpādāḥ sahakṣayāḥ .. iti siddhāntāt . padāni nāmākhyātopasarganipātāḥ, tatkāyaḥ padakāyaḥ . vyañjanāni akṣarāṇi, arthasya vyañjakatvāt . tatkāyo vyañjanakāya iti .

Linked texts (1)