Dvadasharanayacakra 1.155

1.155

yadyapi syāt tayorekajñānatvādekajñeyatvam, ekaṃ jñānamanayorityekajñāne, tayorekajñānatvāt ekameva jñeyaṃ tadbhāva ekajñeyatvaṃ dāhānubhavavat, tasminnekajñeyatve itaretaratve anyonyātmāpannatve sati sarvasarvātmavāditā . katham ? samudāyānarthāntaratvād rūpaṃ samudāya eva samudāyasvarūpavat, samudāyo vā rūpameva rūpānarthāntaratvād rūpasvarūpavat . evaṃ rasādi-ghaṭādi-rūpādisamudāyāntarābhimatārthānāmanarthāntaratvāt sarvasarvātmakatvavāditā . tasmāt sarvaparamāṇunīlānāṃ sañcayānarthāntaratvādaikye sati samavāya- grahaṇe yuvatikeśapāśasamudāye gṛhyamāṇe, hiśabdo yasmādarthe, yasmāt sarvanīlaikyaṃ tasmādekameva nīlaṃ rūpamekakeśagataṃ gṛhyeta, ekamekaṃ prati pratyekaikanīlagrahaṇaṃ syāt, ekanīlavālagrahaṇe'pi ca sarvanīlakeśapāśagrahaṇamekanīlātmakatvāt samudāyasya . tataśca yathātra sandrāvāt sarvanīlaikatā, guṇasandrāvo dravyam, nārthāntaram, sandrutya sarvanīlaguṇā ekatāmāpannāḥ, tathā rūpādipañcakasyāpi rūparasagandhasparśaśabdapañcakasyāpi sandrāvādekatā syāt iti vartate . kasmāddhetoḥ ? guṇatvāt, dharmatvādityarthaḥ, na hi vaiśeṣikavad dravyaguṇabhedo'stīti kṛtvā . dṛṣṭānto nīlaikatvavat, yathā sarvanīlānāṃ guṇatvāddharmatvā tathā rūpādipañcakasyāpi, guṇatvāt, nīlaikatvavat . tataśca guṇasandrāvadravyatvāt sarvathā pṛthivyādīnām, teṣāmapi rūpādiparamārthatvāt sarvasarvātmakatvam . ayaṃ tu sandrāvātiśayo māyeyīyaḥ, sañcitālambanābhyupagamād rūpādiparamāṇūnāṃ sañcitānāmasañcitānāṃ prāganabhyupagamāt . āgama evoktaṃ hi vaḥ--saṅghātā eva saṅghātān spṛśanti, sāvayavatvāt . tatra parasparasparśanirūpaṇe sarvātma- dekatvaṃ tathā rūparasādyekatvam . tataśca sandrāvasiddhau guṇānāṃ rūpādyaikye sati ko doṣaḥ ? ucyate — guṇasandrāvadravyatvāt guṇānāṃ sandrutimātrameva yasmāddravyaṃ tasmāt sarvathā pṛthivyādīnāṃ pṛthivyaptejovāyvādīnām ekatvam iti vartate . kiṃ kāraṇam ? tadeva rūpādyekatvaṃ kāraṇam, tata āha --teṣāmapi rūpādiparamārthatvāditi, rūpādaya eva paramārtho guṇasandrāvadravyatvāt, teṣāṃ caikyam, ataḥ pṛthivyaptejovāyughaṭapaṭasaritsamudrajyotirādeḥ sarvasya lokasya tadātmakatvādaikyaṃ prāptamiti . tadupasaṃhṛtyaivāha --sarvasarvātmakatvamiti . ataḥ sādhūcyate--sarvasarvātmavāditaiva viśeṣaikāntavādino'pyaviśeṣaikāntavādina iveti .