Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 1.165

Nyāyāgamānusāriṇī 1.165

Language
Sanskrit

1.165

kiñcānyat --ekasya ca dravyasya kadācidagrahaṇāt ekasya ca dravyasya paramāṇoḥ sarvadāpyatīndriyasya grahaṇābhāvādekena dravyeṇa kathaṃ cakṣurvijñānamutpādyate ? na kadācit kathañcidutpādyata ityarthaḥ . tasmāt kadācidekena dravyeṇa jñānamutpādyate yadā nīlādiprakāravyavacchedo bhavati iti kimetadabuddhavacanaṃ buddhavacanam ? iti cintyatām . kimiva punarekasya dravyasya kadācidagrahaṇāccakṣurvijñānaṃ notpādyate iti cet, ucyate --rasānāsvādanarasājñānavat, rasanendriyeṇānāsvādite yathā rasajñānaṃ notpadyata evaṃ cakṣuṣā na gṛhīte cakṣurvijñānaṃ nāsti . yadi cāsya buddhavacanasya buddhavacanatvasiddhyarthamekena dravyeṇa jñānamutpādyata ityabhyupagamyate tata ekadravyajñānotpādane tu sañcitālambanakalpanā nirarthikaiva . yadā caivaṃ pratyekaṃ cakṣurviṣayatā aṇūnāmiṣyate tadedamaparaṃ buddhavacanamabuddhavacanaṃ nirarthakaṃ ca jāyate . katamat ? sañcitālambanāḥ pañcavijñānapañca vijñānakāyāḥ abhi॰ pi॰ iti . etasya vā satyatve tadasatyatā sthitaiveti parasparato vacanadvayaviṣayo'bhyupagamavirodha ityata āha --tadabhyupagamavirodhaḥ .

Linked texts (1)