Dvadasharanayacakra 1.192
Nyāyāgamānusāriṇī 1.192
- Language
- Sanskrit
1.192
kiñcānyat, bhavadabhimatapratyakṣasyāpratyakṣatvasādhane ca dve leśenonnīte tvayaiva, mā bhūt svābhyupagamadoṣavyaktiriti kuśalajanatarkagamye, na sphuṭe . katame dve ? anekārthajanyatvāt svārthe sāmānyagocaratvāditi caite dve . tatra tāvat prathamaṃ sādhanam --tvadabhimatapratyakṣamapratyakṣam, anekārthajanyatvāt, anumānavat . dṛṣṭānte'numāne'nekārthajanyatvamasiddhamiti mā maṃsthāḥ, yasmādanumānamapi pakṣadharmādyanekārthajanyam, pakṣadharmaḥ sapakṣānugamo vipakṣavyāvṛttirityanekārthena janyate'gnyanityādyanumānajñānaṃ tathedamapi pratyakṣamanekaparamāṇvarthajanyamiti . jñāpakaḥ sa heturiti cet . syānmatam--anumāne pakṣadharmādiraneko'pyartho dhūmakṛtakatvādiragnyanityādijñānasya na kārakaḥ, kiṃ tarhi ? pūrvaprasiddhamevāvinābhāvinaṃ sambandhaṃ smārayatīti jñāpakaḥ sa hetuḥ, itarastu pratyakṣajñānasya kārako'rthaḥ, tasmādvaidharmyādadṛṣṭānta iti . etaccāyuktam, atrāpi tulyatvāt, kārakādapītyādi, anumānamapi iti vartate, anumānamapi svārthaṃ kārakādanekasmādarthājjāyate . katamasmāt ? sādhyasādhanadharmānvayaikāntavataḥ pakṣadharmasapakṣānugamavipakṣavyāvṛttimata aikāntikāt, agnimān pradeśo dhūmavattvāccullīmūlavat, anityaḥ śabdaḥ kṛtakatvād ghaṭavat, na nadīvannākāśavat iti kārakahetutaivānumāne'pi tadarthasya .
Linked texts (1)
- Dvādaśāranayacakra — Mallavādin, Sanskrit