Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 3.113

Nyāyāgamānusāriṇī 3.113

Language
Sanskrit

3.113

atha mā bhūdeṣa doṣa ityanātmaviśeṣaṇatvāt tvadvat . etaddoṣaparihārārthaṃ yathā tvayā anātmatve sati avaraṇādyātmakatvāt sukhaṃ duḥkhādananyad mohavat ityādyabhihitaṃ tathāhamapi anātmatve sati laghutvāt sukhaṃ duḥkhādanyad mohavat ityābravīmīti, ato dharmadharmisvarūpavirodhau prakṛtipuruṣadoṣaśca neti . atrocyate --tathā sati yathā kim ? iti . evaṃ sati yathā kiṃ sukhādanyat ātmānaṃ muktveti . dṛṣṭāntaḥ idaṃ tat iti nidarśayituṃ na śakyate idaṃ tat sukhāt puruṣāccānyad vastviti samanvayasyābhāvaḥ, yadanātmatve sati laghutvādidharma tat sukhāt puruṣāccānyaditi vastvantarābhāvāt . taddarśayannāha --na hi sukhādanyadasti kiñciduktavadapuruṣam ? puruṣavyatiriktaṃ hi sarvaṃ parasparāviviktasukhādisvatattvamevetyuktam . tasmādanyat sukhameva sarvamiti samanvayābhāvaḥ . ata eva cānyatvena pakṣīkṛte sukhādau puruṣavyatiriktasapakṣābhāvāt sukhāderapi sukhādanyasya vipakṣatvād vipakṣāddhetorvyāvṛttyarthaṃ yaducyate yacca sukhādananyat tadanātmatve na prasādādyanātmakaṃ na laghvādyanātmakaṃ ceti nidarśayituṃ na śakyate, na ca mohādi sukhādanyanna bhavatītyaśakyaṃ darśayitumiti vipakṣāvyāvṛttirapi . ato vipakṣa eva sattvād viruddhāśca te hetava ityabhiprāyaḥ .

Linked texts (1)