Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 3.64

Nyāyāgamānusāriṇī 3.64

Language
Sanskrit

3.64

itara āha --asādhanamidaṃ sarvatulyatvāt prasiddhiviruddhasiddhyatiprasaṅgāt, prasiddhiviruddhānāmapyarthānāṃ siddhirevaṃ sati prasajyate, arthāntaradharmanivṛttyā tadātmatvāpādanāt, tadyathā --śakyate hi vaktuṃ ghaṭaḥ kaṭādananyaḥ, tantvanātmakatvāt, yastantvanātmakaḥ sa kaṭādananyaḥ, yathā kaṭasvātmā, yaḥ kaṭādanyaḥ sa tantvanātmako na bhavati yathā paṭa iti vaidharmyeṇa paṭavadityuktam . ācārya āha --atha sarvatulyatā kathaṃ doṣaḥ, svamatena paramatena ? iti praśnaḥ ubhayathāpyadoṣaḥ iti manyamānasya . yadi te svasminneva mate doṣastatastava prasiddhivirodhadoṣāsaktirmamābhimataiva tvatprativādino mama tu sarvānanyatvāpādanamabhimatameva bhāvapakṣavat, yathā bhāvavidhividhinayamate'nantarātīte sarvānanyatvamiṣṭam, etasyodāharaṇamātratvādutkrameṇa svabhāvakālaniyatipuruṣapakṣavacca vakṣyamāṇavidhiniyamavacca yathāsvamabhimatā eva . evaṃ tāvat paravādyabhiprāyavaśāt tvanmate doṣāsaktiriṣṭā . na kevalaṃ parābhimatereva, kiṃ tarhi ? api ca svamate'pi sarvānanyatvam, sukhādyanvayamātratvāt sarvasya nanu ghaṭaḥ kaṭādananyaḥ, sukhaduḥkhamohānvitametad bāhyādhyātmikabhedarūpaṃ jagadicchataste traiguṇyajātyanucchedena sarvaṃ sarvātmakameva traiguṇyānvayānatirekāt ko hi sattvādyatiriktaḥ ? yadi sattvarajastamotiriktaṃ kiñcit syāt sarvasarvātmakavāde doṣaḥ syāt, na tvasti, tasmāt tavaivādoṣaḥ .

Linked texts (1)