Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 4.54

Nyāyāgamānusāriṇī 4.54

Language
Sanskrit

4.54

āha--yaduktaṃ tvayā karpūrodakādyacetanānāṃ pariṇāmyapariṇāmakabhāvādekatvaṃ cetanācetanayośca jīvakarmaṇoriti tadyuktam . kintu rūpādi upayogībhavadātmā bhavati ātmāpi rūpādībhavati tatpariṇāmāt ityetannopapadyate svabhāvāvināśāditi . atrocyate --yadapi cetyādi yāvad matyādivaditi . yadapi ca bahirbhinnaṃ viṣayajātamupayoganimittabhūtaṃ rūpādi tadapyātmana eva tattvam . rūpāditattvamātmānaṃ ca vakṣyāmaḥ . kuto rūpādyapi ātmana eva tattvamiti cet, ucyate --upayogātmakatvāt, matyādicakṣurdarśanādibhedaprabheda upayoga ātmā'sya rūpāderviṣayasya so'yaṃ tadātmakaḥ . kathaṃ rūpāderviṣayasyopayogātmakatvamiti cet, ucyate --tadavyatirekalabhyarūpatvāt, rūpaṃ raso gandha ityādiviṣayasvarūpākāreṇopayogena avyatirikta ekībhūta evopalabhyate rūpādirviṣayo nānyathā, anyathā viṣayasvarūpānavadhāraṇāt . tasmāt tadanatirekalabhyarūpatvāt rūpādirviṣaya upayogātmakaḥ . yad yadupayogātmakaṃ tat tadātmana eva tattvam, yathā matyādicakṣurdarśanādibheda upayoga iti .

Linked texts (1)