Dvadasharanayacakra 6.56.1
Nyāyāgamānusāriṇī 6.56.1
- Language
- Sanskrit
6.56.1
na tu bhavatyevetyādi . na tu bhāvaḥ sattā san, dravyaguṇakarmavat sanna bhavati sadbhāvasāmānye'pi bhāvānāṃ pratisvaṃ svabhāvabhedāt, dravyaguṇakarmasadvaidharmyāt sanna bhavati na dravyaṃ bhavati na ghaṭādirbhavati, dravyatvaghaṭatvādisambaddhadravyādighaṭādivad na sa dravyādi bhavatītyarthaḥ . kiṃ kāraṇam ? sattāsvatattvāsamavāyāt, sattāsamavāyo dravyatva-guṇatva-karmatva-ghaṭatvādisvatattvasamavāyo vā sattāyā yato nāsti, te hi dravyādayaḥ sattāsvatattvasamavāyāt saddravyaghaṭādivyapadeśārhā bhavantīti . eṣo'pi viśeṣaḥ kimarthaṃ sattāsvatattvasamavāyād dravyādi sad bhavati na punardravyādisamavāyāt sattādisvatattvāni dravyādīni bhavanti iti cet, ucyate--svarūpasattayā satāmapi sāmānya-sāmānyaviśeṣa-viśeṣa-samavāyānāmasattvāt svasadbhāvādeva satāṃ sambandhasadbhāvaśūnyānāṃ sattādīnāmitarebhyo viśeṣaḥ, sa tu sambaddhadravyādīnāmastīti darśayati --daṇḍavat tvarthāntaretyādi gatārthaṃ yāvad viśeṣye buddhiranupravartate iti . viśeṣaṇasvarūpapratyayanimittatvād viśeṣaṇānāṃ sattādisambandhānurūpapratyayahetutvaṃ sāmānyādīnāṃ svāśrayeṣu daṇḍanimittadaṇḍipratyayavat dravyaguṇakarmaṇāṃ na tvagṛhīte viśeṣaṇe, śvaityādiviśeṣapratyayasya evameva hyubhayasyaivobhayaprādhānyasyāpi vidhiḥ, na tu dravyakriyayoḥ ubhayaprādhānyābhāvāt tathābhūtārthaviṣayatvāt sannidhānasya vyakterapi tadbhavanatantratvāt . gaganādiṣvatatsambandhiṣvabhāvavaditi .
Linked texts (1)
- Dvādaśāranayacakra — Mallavādin, Sanskrit