Dvadasharanayacakra 7.76
Nyāyāgamānusāriṇī 7.76
- Language
- Sanskrit
7.76
yadapi cetyādi . sadasatoḥ pratipakṣatvabhāvanārthaṃ vaidharmyamucyate tvayāṃ sat sopākhyamasad nirupākhyamiti tadapi nopapadyate, sato'pyanupākhyatvāt . ko hītyādi, vastuni vastuni rūparasādau yo yo'sādhāraṇa ātmā pūrvakṣaṇe uttare ca kṣaṇe vilakṣaṇastasya bhāvaḥ sattvam, tena sattvena prativastu pratikṣaṇasattvena ca sad vastu tadupākhyātuṃ kenacidaśakyam, asādhāraṇatvāt, yadasādhāraṇaṃ na tadupākhyātuṃ śakyate svasukhādiparyanubhavavat . tasmād nāyamekāntaḥ sat sopākhyameveti . syānmatam— na brūmaḥ sat sopākhyameva iti, yato'sya vyabhicāra ucyate . kiṃ tarhi ? sat sopākhyaṃ nirupākhyaṃ svasukhādipayanubhavavat ? . atha ca nirupākhyatāyāmapi naiva tadasat sāmānyasopākhyatvāt . api ca tvayāpi... ... ...viśeṣaṇasambandhaḥ kalpyaḥ, atha ca na tadasad nirupākhyatvāt, sadasadeva tu sopākhyanirupākhyatvāt sāmānyavat, sopākhyaṃ nirupākhyaṃ ca sadasattvāt sāmānyavat . sāmānyaṃ svasat na sāmānyasad vastuvaditi sadevāsat sāmānyam . sopākhyaṃ svaparapratyayābhidhānādhānāt nirupākhyaṃ ca vastuvaditi sopākhyameva nirupākhyam, vastuni viparyayaḥ . ato vyavasthāpitasopākhyanirupākhyatvāt sadasadeva sāmānyādidravyādivat . vā syāt, nirupākhyaṃ tvasadeva, tat satā sādharmyaṃ na bhajata iti . etadapi nopapadyate vyabhicārādityata āha --atha ca nirupākhyatāyāmapi naiva tadasat sāmānyasopākhyatvāt, upa sāmīpye, sāmīpyenākhyā upākhyā pratyāsattyetyarthaḥ, saha upākhyayā sopākhyam, yadapyasādhāraṇaṃ sukhādiparyanubhavādi tadapi sāmānyenopākhyāyate--kimapi sukhaṃ duḥkhamityādi . tasmānnirupākhyasyāpi sattvadarśanādayuktamuktam — asannirupākhyaṃ sat sopākhyamiti . tasmāt kenacidātmanā sadevāsat sopākhyaṃ ceti nāsti sadasatorvaidharmyam . athavā sāmānyasopākhyatvāt, yathā sāmānyaṃ svenātmanā sopākhyaṃ svasattayā, na viśeṣaṇātmanā sāmānyāntareṇa, na tu dravyādivastuvat, iti sat sopākhyaṃ nirupākhyamasacceti dṛṣṭatvāt tavaivaikatra sadasatornāsti vipakṣatā .
Linked texts (1)
- Dvādaśāranayacakra — Mallavādin, Sanskrit