Dvadasharanayacakra 8.65
Nyāyāgamānusāriṇī 8.65
- Language
- Sanskrit
8.65
yadapyucyetetyādi . strīpuṃnapuṃsakavyaktīnāṃ viruddhānāṃ puṣyanakṣatratārārthānāmayuktamaikādhikaraṇyam, tayorapṛthagātmatve rūḍheravyabhicāriṇi . kiñcideva kvacid rūpaṃ prādhānyenāvatiṣṭhate .. loke'rtharūpatāṃ śabdaḥ pratipannaḥ pravartate . śāstre tūbhayarūpatvaṃ pravibhaktaṃ vivakṣayā .. vākyapa॰ 2 . 129, 130, 131 darśanotprekṣābhyāmarthamupagṛhya tatra nyagbhūtasvaśaktiḥ buddhau pariplavamāna āntaro vijñānalakṣaṇaḥ śabdātmā śrutyantarapravṛttiheturabhijalpa iti bhartṛharyādimatam . vasurātasya bhartṛharyupādhyāyasya mataṃ tu sa ca svarūpānugatamarthamantaravibhāgena saṃniveśayati . punarvasū nakṣatram ityādisaṃkhyāvirodhādyayuktervijñānamapi tadviṣayamayuktam ityādivacanakhedo'yamakasmāt kriyate tvayā . kiṃ kāraṇam ? abhijalpo hi śabdārthaḥ, hiśabdo yasmādarthe, śabdārthasyābhijalpatvād na liṅgādivicārakhedenārthaḥ, asadviṣayatvāt, khapuṣpaviṣayavicārakhedavat . syānmatam--ko'sāvabhijalpa iti, atrocyate --sa ca śabda eva, sa cābhijalpaḥ śabda eva .
Linked texts (1)
- Dvādaśāranayacakra — Mallavādin, Sanskrit