Pramāṇa · Search · About · API

Biha Kappa v20.p85

Bṛhatkalpavṛtti v20.p85

Language
Sanskrit

v20.p85

tadevaṃ dvāvapyarthāvaparaśabde bhavataḥ, ekaḥ na paro'parastena parigṛhītamaparaparigṛhītam, dvitīyaḥaparaiḥ sādhubhiḥ parigṛhītamaparaparigṛhītamiti | amaraparigṛhītaṃ tu vṛkṣo vṛkṣasyādhastādvā gṛhaṃ mantavyam, tatra gṛhe yadi pūrvaṃ sādhavo'nujñāpya sthitāstadā śeṣāṇāṃ sa evāvagraho bhavati | atha vṛkṣaviṣayaṃ vidhimāha[bhā. 4773]
bhūyāipariggahite, dumammi tamaṇunnavittu sajjhāyaṃ | egena anunnavieṣa so ceva ya uggaho sese ||
vṛ- bhūtādinā - vyantareṇa parigṛhīto yo drumastatra svādhyārthaṃ kadācid mantavyaṃ bhavati, taṃ ca vyantaramanujñāpya svādhyāyaṃ karoti | evamekenāpi tasminnanujñāpite śeṣāṇāṃ sādhūnāṃ sa evāvagraho bhavati || athāsau vṛkṣaḥ paraparigṛhīto'pyasti tataḥ
[bhā. 4774] sāmī anunnavijjai, dumassa jassoggaho vva asahīṇe | kūrasurapariggahite, dumammi kāṇiṭṭhagāṇa gamo ||
vṛ- yastasya drumasyasvāmī so'nujñāpyate | athāsī na svādhīnastato asvādhīne tasmina 'vasvāyamavagrahaḥ so'nujānītām' iti vaktavyam | athāsau drumaḥ krūrasuraparigṛhītastato yepāmagāriṇāṃ saskasteṣāmāgantumasau na dadāti tatra kāṇeṣṭakāgṛhagamo mantavyaḥ, taṃ suraṃ kāyotsargeṇākampya svādhyāyādi kurvantīti bhāvaḥ || tatra cāyaṃ vidhiḥ
[bhā. 4775 ] necchaṃtena va anne, īsālusureṇa jaṃ anunnāyaṃ | tattha vi so ceva gamo, sagāripiṃḍammi maggaṇatā ||
vṛ- īṣyālusureṇa 'anyān' gṛhiṇo'nicchatā 'yad' vṛkṣamūlādikaṃ sādhūnāmanujñātaṃ tatrāpi ' sa eva gamaḥ' pūrvānujñāpanāvasthānalakṣaṇo vijñeyaḥ | navaraṃ tatra sthitānāṃ sāgārikapiṇḍasya mārgaṇā karttavyā || tāmevāha
[bhā. 4776 ] jakkho cciya hoi taro, balimādīgiṇhaṇe bhave dosā | suviṇe oyarie vā, saṃkhaḍikārāvaṇamabhikkhaṃ ||
vṛ- yena yakṣeṇa sa drumaḥ parigṛhītaḥ sa eva tatra sthitānāṃ 'taraḥ' śayyātaro bhavati | tato yat tasya balikūrādi nivedyate sa śayyātarapiṇḍa iti kṛtvā tasya grahaṇe 'doṣāḥ' ājñābhaṅgādayo bhavanti | yadvā yakṣo vṛkṣasvāminaḥ svapne rātrāvatīrṇa kathayet-māmuddiśya bhūyobhūyaḥ prakaraṇaṃ vidheyaṃ tato'haṃ na kimapi bhaṇiṣyāmi | evamabhīkṣṇasaṅghaḍikārāpaṇe yat tatra bhaktaṃ pānakaṃ vā sa śayyātarapiṇḍa iti kṛtvā parihiyate ||
mū. (107) se vatthūsu vāvaḍesu voḍesu parapariggahiesu bhikkhubhāvassa aṭṭhāeṃ doghaṃ pi uggahe anunnaveyavve siyā ahālaṃdamavi uggahe ||
[bhā. 4777] sāgārigī uggahamaggaṇeyaṃ, sa kecciraṃ vākaḍa mo kahaṃ vā | idāna uggahamaggaṇā u, keṇaṃ vidinno sa kayā kahaṃ vā ||
vṛ- 'sāgārikī' sāgārikasatkā tāvadiyamavagrahamārgaṇā prakṛtā | 'saca' sāgārikāvagrahaḥ kiyantaṃ kālaṃ kathaṃ vā bhavati ? ityetat pūrvasūtre 'vyākṛtaṃ' vyākhyātam, “mo” iti pādapūraṇe, idānīṃ tu rājāvagrahasya upalakṣaṇatvād devendrāvagrahasya ca mārgaṇā kriyate, yathā-kena kadā kathaṃ

Linked texts (1)