Vavahara v21.p226

v21.p226

uddeśaka ḥ 1, mūlaṃ: 19, [bhā. 648] [bhā.648] na kareṃtī āvassaṃhīnāhiyaniviṭhṭhapāuyanisannā ||
- daṃḍagahaṇādiviṇayaṃ rāiṇiyādīṇana kareṃti || vṛ-āvaśyakaṃmūlataeva nakurvanti, yadivā hīnaṃ adhikaṃvākāyotsargāṇāṃhīnahīnakaraṇato'dhikaṃ vā'nuprekṣārthaṃ kāyotsargāṇāmeva cirakālakaraṇataḥ kurvanti | yadi vā niṣaṇā upaviṣṭāḥ prāvṛtāḥ śītādibhayataḥ kalpādiprāvaraṇaprāvṛtā niṣannāstvagvartanena nipatitāḥ prakurvanti |gatamāvaśyakadvāram| daṇḍagahaṇāditti daṇḍagrahādau daṇḍagrahaṇaṃ bhāṇḍamātrakādīnāmupalakṣaṇaṃ daṇḍakādīnāṃgrahādau grahaṇe nikṣepe cana pratyupekṣaṇaṃ, nāpi pramārjanaṃduḥpratyupekṣitādivākurvanti | gataṃdaṇḍadvāram | vinayadvāramāha-vinayaṃ ratnādhikādīnāmācāryādīnāṃ yathāratnādhikaṃnakurvanti gataṃ vinayadvāram | rājādidvārakadambakamāha[bhā.649] rāyaṃ itthiṃtaha assamādivaṃtaraheya peheti |
taha nakkhavīṇiyādī kaṃdappādīva kuvvaṃti || vṛ-rājānaṃnirgacchantaṃvā striyaṃsurūpāmitiviśiṣṭābharaṇālaṅkṛtāmāgacchantīvātathātirikkha ityasya vyākhyānam aśvādikam aśvaṃ vā hastinaṃ vā rājavāhanamatiprabhūtaguṇākīrṇaṃ, vyaṃtara rathānvā vibhūtyāvipaṇimārgeṣu gacchataḥ pratyāgacchato vā prekṣate, | etena rājastrītiryagvānamantaradvārāṇi vyākhyātāni | tathetyanuktasamuccayārthaḥ | sa cedamuktaṃ samuccinoti kālapratyupekṣaṇaṃ na kurvanti; na vā kālaṃpratijāgarati |gataṃprekṣādvāraṃ |tathānakhavīṇikādikaṃnakhairvīṇāvādanaṃādiśabdātnakhānāṃparasparaṃ gharṣaṇamityādiparigrahaḥ | tathākandarpādikaṃ, kandarpakaukucyakautukādi kurvanti || [bhā.650] eesuvaṭṭamāṇeaṭṭhiya paḍisehie imāmerā |
hiyae kareidose gurūekahaṇaṃsadei tesohiṃ || vṛ-eteṣvanantaroditeṣudoṣeṣuvartamānānvārayatītikriyādhyāhāraḥ kṛte'pivāraṇeyaditena tiṣṭhanti pratiṣedhanti, yadi vayamevaṃ kurmastata kiṃ tava ko vā tvamityādi | tato'sthite pratiṣedhite vā nāyake iyamanantaramucyamānāmerattimaryādāsamācārītāmevāha; hṛdayetāndoṣānkaroti, kṛtvācaguravekathayati sacagururdadātiteṣāṃśodhiprāyaścittamiti | saṃprati vakṣyamāṇārthasaṃgrahāya dvāragāthāmāha[bhā.651] atibahuyaṃ pacchittaṃ, adine vāheya rāyakannāya |
ṭhāṇāsati pāhuṇae naugamanamāsokkakaraṇe || vṛ-codakavacanaṃatibahukaṃprāyaścittaṃgurumāsādinadātavyaṃ,tadānevratapariṇāmasyāpihāniprasakteḥ, atra guruvacanaṃ "jo jattieṇa sujjhai'' ityādi vakṣyamāṇaṃ, yaḥ punarālocanāpradāne prāyaścittaṃ śalyaṃ noddharati, tasminnadatte adattālocane vyādho dṛṣṭāntaḥ | yaḥ punarācāryaḥ śiṣyasya prāyaścittasthānāpattiṃ jānannapi na śodhiṃ dadāti, tasminnadatte adattaprāyaścitte gurau dṛṣṭānto rājakanyāpadaikadeśe rājakanyāntaḥpurapālakaḥ | tathā ṭhāṇā sati ityādi saṅkaṭāyāṃ vasatau prāghūrṇaka samāgate sati sthānasya yogyabhūmipradeśasyaasatibhāvapradhāno'yaṃ nirdeśoavidyamānatve utsargatonatunaivagamanaṃ, kintuyatanā vakṣyamāṇā kāryā, tasyāṃ ca yatanāyāṃ kartumaśakyamāṇāyāmabhiśayyādiṣu prekṣyamāṇā yadi kecana karkarāyante yathā'smadvadhāya prāghūrṇakāḥ samāgatā yat gantavyamasmibhirābhiśayyādiṣu karttavyaṃ vā rātrau jāgaraṇamiti, | tadā teṣāṃ karkaraṇe prāyaścittaṃ māsalaghudeyamiti dvāragāthāsaṃkṣepārthaḥ | sāmpratamenāmeva 2115