Vavahara v21.p234
Vyavahāravṛtti v21.p234
- Language
- Sanskrit
v21.p234
uddeśaka ḥ 1, mūlaṃ: 19, [bhā. 681] āgamanaṃ bhavati | tatreyaṃsāmācārīgurusamīpejyeṣṭa eka ālocayati | ālocyapratyākhyānaṃ gṛhṇāti| śeṣaiḥ jyeṣṭhasya purataḥ ālocanāpratyākhyānaṃ ca kṛtaṃ vandanakaṃ ca sarve dadati | kṣāmaṇaṃ ca; dvitīyapade apavādapadeglānādiṣuprayojaneṣubhajanākartavyā |kimuktaṃbhavati? glānādikaṃprayojanamuddiśyavasatau nāgaccheyurapītiglānādīnyeva prayojanānyāha[bhā.682] gelaṇavāsa mahiyā paduṭha aṃteure nive aganī |
ahigaraṇahatthisaṃbhama gelaṇa niveyaṇā navariṃ || vṛ- glānatvamekasya bahūnāṃ sādhūnāṃ tatrābhavat | tataḥ sarve'pi sādhava statravyāpṛtībhūtā iti na vasatāvāgamanaṃ | athavā varṣa patitumārabdhaṃ, mihikā vā patituṃlanā, yadvā pauṭhatipradviṣṭaḥ ko'pyantarā virūpakaraṇāya tiṣṭhati antaḥpuraṃ vā tadānīṃ nirgantumārabdhaṃ | tatra ca rājñā udghoṣitaṃ yathā-'paruṣeṇa na kenāpirathyāsu saṃcaritavyam' | rājā vā tadā nirgacchati tatra hayagajapuruṣādīnāṃ saṃmardaḥ | agnikāyo vā'pāntarālemahān utthitaḥ |adhikaraṇaṃvā gṛhasthenasamaṃkathamapijātaṃ |bṛhavṛṣabhāstadupaśamayituṃ lagnāḥ,hastisaṃbhramovājātaḥ |kimuktaṃbhavati? hastīkamapyālānastambhaṃbhaktvāśūnyāsanaḥsvecchayā tadā paribhramati | eteṣukāraṇeṣu nāgaccheyurapi vasatiṃ, navarameteṣukāraṇeṣumadhye glānatve viśeṣaḥ | yadi glānatvamāgāḍhamupajātamekasya bahanāṃ vā tadā gurūṇāṃ nivedanā kartavyā samāptā prāktanasyasūtrasya niravaśeṣā vyākhyā | athānantaramidaṃsūtram
mū. (20) parihāra kappaṭṭite bhikkhūbahiyā therāṇaṃ veyāvaḍiyāe gacchejā, therāya se sarejā, kappai se egarāiyāepaḍimāe, jaṃṇaṃjaṇaṃdisi annesāhammiyā viharaṃti, taṃṇaṃtaṃṇaṃdesaṃuvalātuṃno se kappai, tattha vihāravattiyaṃvatthae, kappai setatthakāraṇavattiyaṃvatthae, tassiṃcaṇaṃkāraṇaṃsiniṭṭiyaṃsiparovaejā, vasāhiajo egarāyaṃvādurāyaṃvā evaṃse kappai egarāyaṃvādurāyaṃvāvatthae, nosekappai egarāyaṃvādurāya vāparaṃvatthaejaṃtattha egarāyāovādurāyāovā paraṃvasai, se saṃtarāechede vā parihāre vā ||
vṛ- parihārakappaṭhite bhikkhū ityādi | athāsya sūtrasya kaḥ sambandhaḥ? ucyate[bhā.683] parihāro khaluegato adinnagaṃ vāvi pāvaparihāraṃ |
sakhittaniggamovābhaṇiuimagaṃtudūrevi ||| vṛ-ihapūrvapūrvatarasūtreṣuparihāra uktonacakvacidapyantarāle parihāraprakaraṇaṃvyavacchinnaṃtataḥ prakṛtaḥ khalu parihāra iti tatprakaraṇānurodhādatra parihāryabhidhīyate yadi vā anantarasūtre idamuktaṃ sthavirenanujñātāmabhiśayyāmabhinaṣedhikī vā yadi gacchati tataḥ prāpnoti parihāramiti | atra tusa eva parihāritamupagataḥ pratipādyate | athavāntarasūtre abhiśayyādigamanamuktaṃsa pratyāsan kṣetranirgamaḥ | idaṃ tu sūtraṃ dare nigamanamabhidhatte ityanena sambandhenāyātasyāsya vyākhyā parihārasya kalpaḥ sāmācārī parihārakalpastatrasthitaḥ parihārakalpasthitaḥ prāyaścittatapaḥ prakāre vyavasthita ityarthaḥ bhikṣuvratī bahiranyatra nagarādau sthavirāṇāmācāryādīnāṃ vaiyāvṛttyāya vaiyāvṛttyakaraṇāya gacchetsthavirāśca yeṣāṃ samīpe tiṣṭhanti te smareyuryathaiṣa parihārakalpasthito vartate, smarabhiḥ sthaviraiḥ sa vaktavyo yāvatpratyāgacchasi tāvannikṣipa parihāratapaḥ | tatra yadi sāmarthyamasti tataḥ parihāratapaḥ prapanno gacchati, | athavā nāsti tato nikṣipati, nikṣipya ca satasya kalpateekarātrikyā pratimayā'trapratimāśabdo'bhigrahovācī |
ekarātrikeṇābhigraheṇa kimuktaṃ bhavati | yatrāpāntarāle vasāmi tatra gokulādau pracuragorasādi
Linked texts (1)
- Vavahāra — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit