Vavahara v21.p24

v21.p24

vṛ- āṅmaryādāyāṃ sā ca maryādā iyaṃ | jahabālojaṃpato kajamakarja ujajue bhaṇai taṃ taha āloejā māyāmaya vappimukkoya || anayā maryādayā lokṛdarśane curāditvāt nica lokanaṃ locanā prakaṭīkaraṇaṃ, ālocanaṃ guroḥ puratovacasā prakaṭīkaraṇamitibhāvaḥ yat prāyaścittamālocanā mātreṇa śudhyani. tadālocanārhatayā kāraṇe kāryopacārādālocanaṃ, tathā pratikramaṇaṃ doṣātpratinivarttana mapunaḥ karaṇatayā mithyāduṣkṛtapradānamatyirthaḥ, tadarha prāyaścittamapi pratikramaṇaṃ, kimuktaṃ bhavati prāyaścittaṃ mithyāduṣkṛta mātreṇaivaśuddhimāsādayatinaca guru samakṣamālocyate, yathā sahasānupayogataḥ śleṣmādi prakṣepādupajātaṃ prāyaścittaṃ tathāhasihasānupayukte yadi śleṣmādi prakṣiptaṃbhavati, na ca hiṃsādikaṃ doṣamāpannastarhi gurusamakṣamālocanāmaṃtareṇāpi mithyāduḥ kṛtapradānamātreṇa sa śudhyati, tat pratikramaṇamārhatvāt pratikramaṇaṃ, yasmin punaḥ pratisevite prāyaścitte yadagirusamakṣamālocayataālocyayo guru saṃdiṣṭaḥ pratikrāmati paścācca mithyāduḥ kṛtamiti brūte, tadā śudhyatitat ālocanāpratikramaṇalakṣaṇobhayārhatvāt vivekaḥ parityāgaḥ yat prāyaścittaṃ viveka evakṛte śuddhimāsādayati nānyathā, yathādhākarmmaṇi gṛhite tatvavekārhatvāt vivekaḥ tathā vyutsargaḥ kāyaceṣṭānirodhopayogamātreṇa śudhyati prāyaścittaṃ yathā duḥsvapnajanitaṃ tadvyutsargārhatvāt vyutsargaḥ tavettiyasminpratisevitanirvikṛtakādipaṇmāsaparyavasānaṃ tapodīyate, tattaporhatvāt tapaḥ yasminsamāpatite prāyaścitte niravaśeṣaparyāyocchedamādhāya bhūyomahāvratāropaṇaṃ tanmūlārhatvānmūlaṃ, yena punaḥ pratisevitenotthāpanāyā apyayogyaḥ san kaṃcitkālaṃ na vrateṣu sthāpyate, yāvannādyāpi prativiśiṣṭaṃ tapaścīrṇaṃ bhavati, paścācca cīrṇatapāstaddoṣoparato vrateṣu sthāpyatetadanavasthitvādanavasthitaprāyaścittaṃ pāraṃcie cevatti acūgatauca, yasmin pratiseviteliṃgakṣetrakālatapasāṃ pāramaṃcati tat pārāṃcita marhatīti pārāṃcitaṃ, epasaṃkṣepārthaḥ vistarārthaṃ tu pratidvāram bhāṣyakṛdevavakṣyati, tatra prathamadvāramālocaneti vivariṣuridamāha -

āloyaṇattikāpuna kassasagāsecevahoikāyavvā
kesuca kajesu bhave - gamaṇāgamaṇādiesutu ||
vṛ- kākiṃsvarūpāpunarālocaneti, prathamataḥ pratipādyaṃtadanaṃtaraṃ kasya sakāśe samīpe bhavati kartṛvyālocanetivācyaṃ, tathā keṣu kāryeṣu bhavatyālocanā tatra pratipattilāghavāya saṃkṣepato' traivanirvacanamāha gamanāgamanādakiṣugamane āgamane ādiśabdāt śayyā saṃstārakaḥ vastrapātrapādaprocchanaka gahaṇādaparigrahaḥ, tu śabdo viśeṣaṇe sacaitat viśinaṣṭi, gamanāgamanādaṣvi vaśyakarttavyeṣu samyakupayuktasyāduṣṭabhāvatayā nirati cārasya chadmasthasyā pramattasya yaterālocanā bhavatīti āha, yāni nāmāvaśyakarttavyāni gamanādīni teṣu samyagupayuktasyā duṣṭabhāvatayā niraticārasyā pramattasya kimālocanayā ? tāmaṃteraṇāpi tasya śuddhatvāt yathā sūtraṃ pravṛtteḥ satya metat kevalaṃ yā ceṣṭā nimittāḥ sūkṣmapramādanimittā vā, sūkṣmā āśravakriyāstā ālocanāmātreṇa śudhyaṃtīti, tacchuddhinimitta mālocanā, uktaṃ ca
11911

jayā uvautto niraiyāroya karei karaṇījjāvate jogā tatthakā visohī āloie anāloi eva || gurabhaṇaitattha jāciṭṭa nimittā vā suhumā - āsava kiriyā tāu sujjhaṃti āloyaṇamitteṇaṃti ||