Vavahara v21.p272
Vyavahāravṛtti v21.p272
- Language
- Sanskrit
v21.p272
uddeśaka : 1, mūlaṃ : 25, [bhā. 831] samprati puno āloejjā' ityādisūtraṃ vyākhyānayatibhā.832] sesammicarittasyā loyaṇayāpanopaḍikkamaṇaṃ |
cchedaṃparihāraṃvā jaṃāvanno tayaṃ pāve || vṛ- yadyapi pratimāpratipannasya cāritravirādhanāsīt tathāpi na cāritraṃ sarvathāpagataṃ kintu śeṣo'vatiṣṭhate |vyavahāranayamatenadeśabhaṅgenasarvabhaṅgābhāvāttataḥśeṣecāritrasya satipunarālocanā punaḥ pratikramaṇaṃnatupunaḥśabdodvitīyavārāpekṣaḥ | tathāca loke vaktāraḥ kṛtamidamekavāramidānīṃpunaḥ kriyate iti | atra tu prathamamevālocanaṃ prathamameva ca pratikramaṇaṃ tataḥ kathaṃ punaḥ śabdopapattiḥ? ucyate-yatraiva sthāneso'kṛtyaṃkṛtavān | tatraivasa itthamacintayat ālocayāmipratikramāmicatāvadahametasyākṛtyasya paścādgurusamakṣaṃ bhūya ālocayiṣyāmi ca evaṃ ca cintayitvā tathaiva ākārṣīt tato ghaṭate punaḥ śabdopādānamitiyadivāyadeva tadānīṃhāduṣṭukṛtaṃduṣṭhukāritamityādicintanaṃtadeva ca pratikramaṇamiti bhavati | tadapekṣayā punaḥśabdopapattiḥ yadapicacchedaṃparihāraṃvāgrāyaścittamāpannastatprāpnotipratipadyate | samprati yaduktaṃ | niyaṭṭakhiṃsaṃtaṇugdhāyā iti tadvyākhyānayati[bhā.833] evaṃsubhapariṇāmaṃpunovi gacchaṃtitaṃpaḍiniyattaṃ |
jehīlaikhiṃsaivā pāvatiguruecaummāse || vṛ-evaṃpunarālocanā pratipatyādiprakāreṇa śubhapariṇāmaṃśobhanādhyavasāyaṃpunarapigacche pratinivṛttaṃ santaṃ yo hīlayati khiṃsayati vā, tatra yadasūyayā nindanaṃ tat hīlanaṃ yathā samāptiṃ nītā'nena pratimāsāṃpratamāgato vartate tataḥ kriyatāmasya pūjeti yatpunaḥ prakaṭaṃ nindanaṃ sā khiṃsā yathādhika tava bhraṣṭapratijñasyetyādisaprāpnotiprāyaścittaṃ gurukān anudghātān caturomāsān |
mū. (26) bhikkhū vā gaṇāo avakkamma pāsatthavihāre viharajā seyaicchejā doccaṃpi tamevagaṇa uvasaṃpajjittāṇaṃ viharittae atthiyā ittha se pūṇo āloejjā, puno paḍikkamejā, puṇocheda parihārassa uvaṭṭhāijā|
vṛ-bhikkhūya gaṇāto avakkammetyādi bhikṣuruktaśabdārthaḥ vā vākyabhede gaṇādapakramya niḥsṛtya pārśvasthavihāraṃ pārśvasthacaryāṃ pratipadyeta sa bhūyo'pi bhāvaparāvṛtyā icchedvitīyamapi vāraṃ gaṇamupasampadya vihartuṃ athiyā itthetti asti cātra kaścit yaḥ śeṣe cāritrasya sati punarālocayet, punaḥ pratikāmet punaśchedaṃ parihāraṃ vā yaḥ prāyaścittamāpannastasya cchedasya parihārasya vā pratipattaye'bhyutiṣṭhet | yaḥ punaḥ sarvathāpagate cāritraṃ punarālocayet punaḥ pratikrāmet sa mūlamāpanna iti mūlasya pratipattaye'bhyutiṣṭhet | idaṃ sūtraṃ pārthasthaviṣaya evamuktamevaṃ yathācchaṃdasikuśīle avasannesaṃsakteca vaktavyam | yadyathā
mū. (27) bhikkhū ya gaṇāto avakkamma ahācchaṃdavihāraṃ viharejā | so icchaṃjā doccaṃpi puno paḍikkamejā puno cheyaparihārassuuvaṭṭhāijā tahevagaṇaṃuvasaṃpajjittāṇaṃ viharittae asthiyā icchasese puno āloejjā || mū. (28) evaṃ kusīla vihāraṃ viharejjā| mū. (29) evaṃ osanna vihāraviharejjāmū. (30) evaṃ saṃsatta vihāraṃ viharejjāvṛ-athāmīṣāṃsūtrāṇāṃpūrvasūtratrayeṇa saha kaḥ sambandha ityata āha
Linked texts (1)
- Vavahāra — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit