Pramāṇa · Search · About · API

Vavahara v21.p312

Vyavahāravṛtti v21.p312

Language
Sanskrit

v21.p312

uddeśakaḥ 2, mūlaṃ:36, [bhā. 996]
311 pāṇaṃdhicchittakaraṇe aḍavijalesāvaetenā || vṛ- saṃgillo nāma gosamudāyastasmin rakṣaṇīye trividho rakṣake dṛṣṭāntaḥ | tadyathā jānan niśrito'jānaṃśca eṣo'kṣarārthaḥ | bhāvārthastvayam-ego rakkhago nagarassa gāvīṇaṃ so nijehiṃ ugāsehiṃ gāvītojaṃtīuetīuyakhettāīṇaṃavarohanakaretitesiṃugāsehiṃneiāneiyajatthayatenāibhayaṃ nasthi tattha cārei, annayā do purisā gāviu rakkhāmitti uvaṭhiyā | amhe bhaiyāe gāvo rarakāmotti nāgaragā citaṃtisoegonataraisavvanagarassa gāviurakkhiuṃ, tamhā eevi nijujaṃtuttibhaṇiyā rakkhaha | tattha egotassapurāṇassasaṃkheḍipālassanissāegāvītoneiāneiya, ajānatotikāuṃtassamaeṇacaṃkamai, bitito saṃkheḍipālato ciṃtei | ahamannassa nissāe na cāremi sayameva ahaṃrakkhiuṃsamattho so varāto ajānatoimāni ṭhāṇāṇina yāṇaipāṇaṃdhītideśīpadametatvartinī vācakaṃ tato'yamarthaḥ | kṣetra kṣetreṣu caśālyādaya uttāstiṣṭhanti |gāvaścagacchantya āgacchatyaścarakṣamāṇā apiśālyādicaranti, | tataḥ kṣetrasvāmibhirgādhṛtvā kṣetropadravamūlaṃ yācyate | evaṃ kuruṇe'pi doṣā vācyāḥ | kuruṇaṃ nāma rājakīyamanyadīyaṃ vāvītaṃ tathā aḍavitti so varāko'jānana mā aṭavīmapi praveśayati | tatra pulindādibhirgāvo māryante, tathā jalatti so'jānan nadyādiṣu tatra pradeśe gāḥ pāyayati yatra grāhādibhirjalacaraiva ākṛṣyante | sāvaeiti samūḍho varākastatra pradeśe nayati | yatra vyādhrādayo duṣṭaścāpadāstaiśca gāva upadryante tiṇaṃti teṣu ca nikuñjādiṣu nayati yatra stenānāṃ prasarastatastenāstā apaharanti | evaṃ so'jānan gā vināśayati itarastu jñātā etāni sarvāṇyāpatsthānāni pariharati, | yo'pi niśritastamapi parihārayati | eṣa dṛṣṭānto'pamarthopanayaḥ-yo gītārthaḥ sarvānapi doṣān svayaṃ pariharati |yastuniśritastaṃparihārayati |yaḥ punaḥ svayamagītārthoyaścāgītārthaniśritastayorātmavirādhanā saṃyamavirādhanā cabhavati |tonavātmavirādhanādidoṣān vivakṣura gāthāmāha[bhā.997] magge sehavihāre, micchatte esaṇādivisame ya|
sohī gilāṇamādī, tenāduvihāvi tivihāvā || vṛ-mārgemārgaviṣayetathāśaiṣeśekṣakakulaviṣaye evaṃ vihāremithyātveeṣaṇādau viṣameśodhau glānādau doṣāstathāstenā dvividhāstrividhā vā ye bhavanti tebhyo'pi doṣā bhaveyuḥ | eṣa dvāragāthāsaṃkṣepārthaḥ sāmpratamenāmeva dvāragāthāṃ vivarīṣu prathamato mārgadvāraṃśaikṣadvāraṃcāha[bhā.998] magaṃsaddavarīyaipāusaumagga ajayaṇā eva |
sehakulesuya viharati, nanu yattatinagāheti || vṛ-mārgaṃpanthānaṃsevateso'jānanagītārthaḥ sandravacāritayārīyategacchati,tatracasaṃyama virādhanā kīṭādisatvopamardanāta,ātmavirādhanāpādādiviskhalanāt | tathāajñatayāpāusattiprāvṛṣyapikāle gacchati tatrāpi saṃyamavirādhanā ātmavirādhanā ca, tathā mārgānmārgābhijñatayā unmārge'pi gacchati | tatra sthāṇu kaṃṭakādibhirātmavirādhanā sacittapṛthivyādhupamardanāt saṃyamavirādhanā ca, tathā grahaṇaśikṣāyāmāsevanāśikṣāyāṃ vā'pravīṇatvāt | ayatanayā vā gacchet | ayatanayā ca saṃyamātmavirādhanā |gataṃmārgadvāraṃ; śaikṣakadvāramāha-sehetyādiśaikṣakulāni abhinavaprapannavratāni dharmāṇi kulāni teṣvajñatayā sa viharati | tebhyo'yatanayā bhaktapānādikamutpādayatīti bhāvaḥ tathā na tāni anuvartayati nuvartanāguṇataḥ vardhamānataradharmaśraddhākāni karoti | anuvartanāyā aparijñānāt | tathā na

Linked texts (1)