Vavahara v21.p50
Vyavahāravṛtti v21.p50
- Language
- Sanskrit
v21.p50
pīṭhikā - [bhā. 132] madhyasyopadharepratyupekṣāyāṃ laghumāsā jaghanye jaghanyasya paṃcarātriṃ divāni esā khalu bhavati āropaṇā prāyaścittamapratyupekṣāyāmiti, saṃprati posahiyataveya itivyākhyānayati || [bhā.133] cauchaṭṭa'ṭṭhamakaraṇe aṭṭhamipakkha caumāsa variseya |
lahugurulahugāgurugā, avaṃdane ceisāhūṇaṃ || vṛ-atrayathāsaṃkhyenapadayojanāsācaivaṃ aṣṭamyāṃcaturthasyākaraṇemāsalaghu, pākṣikecaturthasyākaraṇe māsaguru catumāmāse ṣaṣṭasyākaraṇe catvāro laghumāsā sāṃvatsarika aṣṭamasyākaraṇe catvāro gurumāsāḥ, tathāeteṣucāṣṭamyādiṣu divaseṣucaityānāmanāmanyavasatigatasusādhūnāṃcāvaṃdane pratyekaṃmāsalaghu, saṃprati lāghavārthamatraiva chedāham̐ prāyaścittamāha || [bhā.134] eesu tiṭhāṇesuṃ, bhikkhujo vaṭṭaepamāeṇaṃ |
somāsiyaṃ tilagai ugghāyaṃ vā anugghāyaṃ || vṛ- eteṣvanaṃtaroditeṣu sthāneṣu titti triḥ trīn vārān yo bhikṣuḥ pramādena varttate, pramādenaiṣāṃ sthānānāmanyatarattrīnvārān aticaratisamāsikaṃsāmānyatomāsaniṣpannaṃ, chedamughātalaghu, anuddhātaṃ gurukaṃ lagati prāpnoti, yatra māsā laghavo guruvo tapaḥprāyaścittaṃ, tatra tati māsā laghavo guravo vā cheda iti yāvata, saṃpratiśeṣāṇi yāni cāturmāsikānī ṣaṇmāsikāni vā prāyaścittāniye vā bhaṇitā chedā yānicamūlānavasthitapārāṃcitāni tadetatsarvamekagāthayā vivakṣurāha - [bhā.135] chakkāyacausulahugā, parittalahugā yagurugasāhāre |
saṃghaṭṭaṇa paritāvaṇalahugurugativāyaṇemūlaṃ || vṛ- ṣaṭakāyāḥ pṛthivyaptejovāyuvanaspatitrasakāyarupāḥ teṣāṃ madhye caturyu pṛthivyaptejovāyurupeṣu saṃghaṭanādibhirlaghukāḥ prāyaścittaṃparīttepratyekavanaspatikāryapicalaghukāḥsādhāre anaṃtavanaspatikāyike saṃghaṭṭanādiṣu gurukāḥ tathā dvīṃdriyādīnāṃ saṃghaṭṭane paritāpane ca yathāyogaṃ laghukā gurukāśca prāyaścittamatipātane vināśemūlaṃiyamatrabhāvanāpṛthivīkāyaṃsaṃghaṭṭayatimāsalaghu,paritāpayatimāsaguru| apadrāvayati jīvitāṭa vyaparopayati ityarthaḥ | catulaghu evamapkāye tejaskāye vāyukāe pratyekavanaspatikāye ca draṣṭavyaṃ | uktaṃca -
chakkāyādima cautahayaparittaṃmihotivaṇakāeṃ |
lahagurumāsocaulahasaṃghaṭṭaṇaparitāvauddavaṇe || etat prāyaścittamekaikasmin divase saṃghaṭṭannādikaraṇe yadi punaudvau divasau pṛthivyādīn saṃghaṭṭayati tadāmāsaguruparitāpayaticaturlaghujīvitātvyaparopayaticaturguruparitāpane ṣaṭlaghuapadrāvaṇeṣaṭguru paṃcadivasān niraṃtaraṃ pṛthivyādīnāṃ saṃghaṭṭane ṣaṭlaghu paritāpane ṣaṭguru apadrāvaṇe māsikachedaḥ padivasānniraṃtaraṃ saṃghaṭṭane ṣaṭguru paritāpane māsikacchedaḥ apadrāvaṇe caturmāsaccheda saptadivasānniraṃtaraṃ pṛthivyādīnāṃsaṃghaṭṭane māsikacchedaḥ paritāpane caturmāsikaḥ apadrāvaṇeṣaṇmāsikaḥ aṣṭau divasānniraṃtaraṃ pṛthivyādīnāṃ saṃghaṭanecāturmāsikaḥ paritāpane ṣaṇmāsikaḥ apadrāvaṇe mūlam | uktaṃca -
dohi divasehiṃmāsagurue āḍhavettā|
caugurutevātijāva ṭhāṭṭahisayayaṃti || sāba
Jailteducation International