Vavahara v21.p58

v21.p58

jinakalpikādayastatra ye nirapekṣāste sarvaśaḥ sarvātmanā kṛtakaraṇāstuśadvasya samuccayārthatvādadhigatāḥ sthirāśca, itare sāpekṣā dvividhāstadyathā kayākayāvā iti padaikadeśe padasamudāyopacārāt kṛtakaraṇā akṛtakaraṇāśca vāśadvaḥ samuccaye kṛtakaraṇā api dvidhā sthirā asthirā asthirāśca, akṛtakaraṇā api dvidhā sthirā asthirāśca ekaike dvidhā gītārthā agītārthāśca sūtre gītārthā ityupalakṣaṇaṃ, tato'gītārthā api vivṛtāḥ atha kiṃsvarupāḥ kṛtakaraṇā iti kṛtakaraṇasvarupamāha chaṭhamāiehiṃ kayakaraṇā teu ubhayapariyāe | ahigayakayakaraṇattaṃ jogayatagārihā keī ||

vṛ- kṛtakaraṇā nāma ye paṭāṣṭamādibhistapoviśeṣairubhayaparyāye śrāmaṇye paryāye cetyarthaḥ parikarmmitaśarīrāste jñātavyāstadvilakṣaṇā itare sāmarthyādakṛtakaraṇāḥ; atraiva matāṃtaramāha | ahigayetyādi kecidācāryā ye adhigatāste niyamātkṛtakaraṇā ityadhigatānāṃ kṛtakaraṇatvamicchaṃti, kasmāditicedata āha jogāyatagārihāiti, nimittakāraṇahetuṣu sarvāsāṃ vibhaktīnāṃ prāyodarśanamiti vṛddhavaiyākaraṇapravādāt hetāvatra prathamā tatoyamarthaḥ yatastairmahākalpaśrutādīnāmāyatakālā yogā udvyūḍhāstata āyatakayogārhā abhavanniti niyamato adhigatāḥ kṛtakaraṇā iti, tadevaṃ kṛtāḥ puruṣabhedamārgaṇā sāṃpratamamīṣāṃ prāyaścittadānavidhirvaktavyastatra ye nirapekṣā jinakalpikādayaste yat prāyaścittamāpannāstadeva tebhyo dīyate na tadviṣayā gurulādhavaciṃtā nirapekṣatvāt sāpekṣāṇāṃ tu sāpekṣatayaiva prāyaścittadānavidhau tadviṣayā gurulāghava ciṃtā karttavyā, tatra yāni prāyaścittāni dātavyāni tāni saṃkṣepato gāthādvayenāha | nivviie purimaḍḍhe, ekkāsaṇa aṃbile cauttheya |

panagaṃ dasa panarasā vīsā taha pannavīsāya ||
57

māso lahuo gurugo, cauromāsā havaṃti lahugurugā | chammāsā lahugurugā chedo mūlaṃ taha dugaṃ ca ||
vṛ- nirvikṛtikaṃ vikṛtipratyākhyānaṃ purimaṅkaṃti divasapūrvārddhapratyākhyānaṃ, ekāśanācāmlacaturthāti pratitāni, panagati, rātriṃdivānāṃ paṃcakaṃ lahuguruyaṃti vakṣyamāṇaṃ padamatrāpi vyākhyānatī viśeṣapratipattiriti vibhaktipariṇāmena saṃbaṃdhyate, laghurātriṃdivapaṃcakaṃ gururātriṃdivapaṃcakaṃ ca tatra laghurātriṃdivapaṃca-. kamācāmlena ekadvyādidinairvā hīnaṃ, paripūrna gururātriṃdivapaṃcakaṃ evaṃ dasatti laghurātriṃdivadaśakaṃ gururātridivadaśakaṃ pannarasatti laghurātridivapaṃcadaśakaṃ gururātriṃdivapaṃcadaśakaṃ, panavīsatti laghurātriṃdivapaṃcaviṃśatikaṃ gururātriṃdivapaṃcaviṃśatikaṃ | māso lahao guruoti laghumāso gurumāsāḥ | catvāro laghumāsāścatvāro gurumāsā, ṣaṇmāsā laghavaḥ ṣaṇmāsā guravaḥ, tathā chedaḥ katipayaparyāyasya, mūlaṃ sarvaparyāyocchedena vratāropaṇaṃ, tahadugavatti anavasthāpyaṃ pārāṃcitaṃca; iha pārāṃcitaprāyaścittavarttī prāyo jinakalpikapratirupako varttate uktaṃ ca
pāraṃciuegāgīiccādi, jinakappiyapaḍiruvagī iti anavasthāpyaprāyaścittavartyapyevaṃ guṇaḥ | saṃghayaṇaviriya āgama suttavihī ejo samujatto nigāhajutto tavassī, pavayaṇasāre gahiyaattho || tilatusatibhāgamittovi jassa asubho na vijjae, bhāvo; nijjūhaṇāriho so, se se nijjūhaṇa natthiḥ | | eyaguṇasaṃpanno pāvai anavaṭṭhāṇamuttamaguṇo ho, eya guṇa vippahīṇo-tārisaṃgabhīre bhave mūlaṃ || etau caikāṃtatī nirapekṣau, sāpekṣāṇāṃ tvayaṃ prāyaścittadānavidhiḥ kathayitumupakrāṃtastato mūlādārabhya