Vavahara v21.p74
Vyavahāravṛtti v21.p74
- Language
- Sanskrit
v21.p74
vṛ- etasya anaṃtaroditasya paṃcaṣaṣṭyadhikaikonacatvāriṃśacchatapramāṇasyarāśeścaturviṃśatyadhikenaśatenabhāgaharaṇaṃ bhāgecahate aṃkālabdhāste divasā jñātavyāḥ śeṣāstvaṃkā uddharitā ahorātrasya caturviṃśatyuttaraśatabhāgāḥ | [ bhā. 203 ]
73
ahavāvitīsaiguṇe, sesetenevabhāgahāreṇa | bhaiyaṃ mijaṃtu labbhaiteumuhuttāmuṇeyavvā ||
vṛ- athavetiprakārāṃtaradyotane, taccaprakārāṃtaramidaṃlabdha divasānāmuparibhāgāstāvattadavasthā eva dhriyate tathaiva śāstre vyavahāra darśanāt athavā apisamuccaye sa ca samuccayaḥ prakārāṃtarasyai vānyasyā śrūyamāṇatvāt śeṣe uddharite rāśaumuhūrttānayanāyastriṃśadguṇekṛtetatastenaiva caturviṃśatyuttaraśatapramāṇena bhāgahāreṇa bhakte yatlabhyatetemuhūrttājñātavyā | [ bhā. 204]
tassavijaṃ avasesaṃ bāvaṭhīe utassaguṇakāro| guṇakārabhāgahāre bāvaṭhīeya uvavaṭṭo ||
vṛ-tasyāpimuhūrttasyasaṃbaṃdhiyadavaśeṣamuddharitaṃ tasyamuhūrttagatadvāṣaṣṭibhāgānayanāya dvāṣaṣṭyā guṇakāraḥ guṇakaraṇaṃ kimuktaṃ bhavati yadavaśeṣaṃtiṣṭati, tatudvāṣaṣṭyā guṇyate tatoguṇakārabhāgahāreitiyasyoparitanasyarārśerguṇakaramabhavatsa guṇakāra yogātguṇakāraḥ, adhastanastubhāgaṃharatītibhāgahāraḥ guṇakārañca bhāgahāraścaguṇakārabhāgahāraṃ samāhāro dvaṃdvastasmin ṣaṣṭīsaptamyorarthapratyabhedastataetaduktaṃ bhavati guṇakārabhāgahārayordvāṣaṣṭyā apavartto'pavarttanākriyate |
[bhā. 205 ] dohiṃ tu hitaṃ bhāge jeddhāte bisaṭhibhāgāo | eesimāgayaphalaṃrikkhāīṇaṃ kameṇaimaṃ ||
vṛ- bhāgahārarāśeścaturviṃśatyadhikaśatapramāṇasyadvāṣaṣṭayā pavarttanāyāṃ jātaudvau tābhyāṃtudvābhyāṃhate bhāge ye aṃkā labdhāstedviṣaṣṭibhāgāeva turevakārārthoḥ muhūrttasya jñātavyāḥ sāṃpratamāgataphalapratipādanārthamidabhāha eesimityādieteṣāṃ bhāgahārāṇāṃmṛkṣādīnāṃ nakṣatrādimāsānāṃ dinaparimāṇā nayanāyabhāgaṃ haratāṃ, yat āgatamevaphalamāgataphalaṃ tat krameṇa ṛkṣādi māsaparipāṭyā idaṃ vakṣyamāṇaṃ tadevāha - ahorattasattavīsaṃta sattasattadvibhāganakkhatto |
caṃdo uuguṇatīsaṃ bisaṭṭibhāgāyabattīsaṃ ||
vṛ- nākṣetro nakṣatra saṃbaṃdhīmāsaḥ saptaviṃśatirahorātrāḥ saptaṣaṣṭibhāgāḥ triḥsapta trayovārāsapta ekaviṃśatirityarthaḥ tathāhiyugadinarāśiḥ triṃśadadhikāṣṭādaśa śatapramāṇo dhriyate, tasya saptaṣaṣṭiryugenakṣatra māsā, iti saptaṣaṣṭyā bhāgohiyate labdhāsaptarviśati rahorātrā ekaviṃśatirahorātrasyasaptaṣaṣṭibhāgāḥ, tathā cāṃdraścaṃdramāsaekonatriṃśadahorātrādvāṣaṣṭibhāgā ahorātrasyadvātriṃśat tathāhitasyaivayugadinarāśestriṃśadadhikāṣṭādaśaśatamānasya yuge caṃdramāsādvāṣaṣṭiriti dvāṣaṣṭyābhāgehṛteetāvadevalabhyate iti | uḍumāsotīsadināāicyotī sahoi addhaṃ ca |
abhivaḍḍiekattīsāegavīsasayaṃ ca bhāgāṇāṃ ||
vṛ-ṛtuḥ māsaparipūrnāni triṃśaddināni ekaṣaṣṭiryugeṛtumrmmāsaityekaṣaṣṭyā anaṃtaroditasyadhruvarāśerbhāgaharaṇe etāvattolabhyamānatvāt | āditya āditya māso bhavati, triṃśadahorātrā ahorātrāsyārddhaṃ yataḥ sūryasyayuge māsāḥ ṣaṣṭistataḥ ṣaṣṭāyādhruvarāśerbhāgaharaṇe etāvallabhyate iti abhivarddhito abhivarddhitamās
Linked texts (1)
- Vavahāra — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit